Tessera caerulea - commentariolum. Tessera rubicunda - nota textualis. Tessera viridis - translatio
GENEROSISSIMO VIRO THOMAE WALSINGHAMO ARMIGERO, LAUDATISSIMO VIRTUTIS ET LITTERARUM ASSERTORI THOMAS WATSONUS S. D. 
Ad risum faciles soleo cantare Napaeas,
Et spumigenitae furta iocosa deae,
Et laetas gelida Chrites nymphasque sub umbra,
Sed nova iam rerum facies ad seria suadet,
Invitos necto numeros, gemituque resolvor
Nec solus fundo lacrymae: gemit Anglia tota,
Magnus enim (proh fata) diem Franciscus obivit,
Et mihi subtristes qui (te mediante) procellas
Officio iubeor miserandos aedere questus,
Tu clemens dignare pias audire querelas,
Ereptum nobis Meliboeum flebimus ambo:
Dignitatis tuae studiosus,
THOMAS WATSONUS
ECLOGA IN OBITUM HONORATISSIMI VIRI, DOMINI FRANCISCI WALSINGHAMI EQUITIS AURATI, DIVAE ELIZABETHAE A SECRETIS, ET SANCTIORIBUS CONSILIIS
CORYDON
Tityre, iam quoniam prati per amoena vireta
Sparguntur pecudes, et nos consedimus ambo,
Huius (si quid amas) effare sub arboris umbra
Quae nova sollicitos apportent fata dolores.
Cur tua cum molli Zephyro suspiris pugnant,
Atque serenato minitantur praelia caelo,
Qui tenuem placida Musam meditatus avena
Demulcere soles ventos in bella paratos?
Squalida quid sibi vult curarum conscia vestis?
Pectore cur singultus inest? Cur lumine fletus?
Quid sedet in vultu macies? Quid in ore querela?
Dic age; moerorem sit fas lenire monendo,
Aut saltem lacrymis nostros connectere planctus.
Non levis est luctus socios habuisse vuluptas.TITYRUS
O Corydon, Corydon, noli perquirere causas
Altius, et dirum fando renovare dolrem.
Triste recrudescet blando tentamine vulnus,
Nullaque l ugentem comitum lamente iuvabunt.
Immedicabilibus morbis adhibere medelam
Desine. Solus ego per sylvas luce carentes,
Solus ego miserae flens infortunae vitae,
Ut viduus turtur putri de vimini questus
Coelorum contra crudelia sydera fundam.Te per ego trinas Charites hilaresque Napaeas,
Quae toties choreas istos duxere per agros,
Per pictum Florae strophium, Cerisque coronam,
Per satyros, Panes, Fauni venerabile numen,
Per vitreas Thamesis lymphas, per lustra Dianae,
Swu mavis, ipsum per sacrae nomen Elisae,
Denique per florem mutati nuper Amyntae,
Sanguineum florem, synceri pignus amoris,
Obtestor, caecum ne celes pectore vulnus.
Pande, precor, tanti quae sit tibi causa doloris.
Qui teceum risu sub verno sole fruebar
Nubila nunc hyemis plorabo tempora tecum.
Una duobus erit sors, et mens una duobus.TITYRUS
Invitum taciti maeroris prodere fontes
Supplicibus votis et amico foedere cogis.
Accipe quid fari gemitus permittet acerbus.
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.
Ergo, si quid habes, Corydon (quia te quoque vatem
Dicimus Arcadici) numerosos incipe luctus.
Anxia namque mihi sistunt suspiria linguam.Incipio: mecum divae lugere Camaenae,
Et tu, laurigeri collis regnator Apollo.
Paegaseas ripas lachrymarum flumen inundet.
Munere Musarum pennis induta nigellis
Evolitent late totum lamente per orbem.
Nos etiam, quam vis luna stellisque priores
Arcades, astricolis et gens charissima divis,
Obliti solitae pietatis, murmure rauco
Gyrantes flammas alti culpemus Olympi.
Ante diem proh fata) diem Meliboeus obivit.
Tantaene insidunt animis coelestibus irae
Ut neque praecipui pastori candida virtus,
Nec prudens rebus solertia parta gerendis,
Nec pectus varia suffultum Palladis arte,
Nec suavem referens facundia docta Periclem,
Nec pius et patriae tutandae fervidus ardor,
Nec vigil in nostrae Dictynnae cura salutem,
Nec magni tituli, seriesque et splendor avorum,
Nec res innumerae, quarum fulgebat honore,
Saturni possent frontem pacare malagnam
Et nocuum lunae frigus, Martisque calorem.
O rigidos ignes, o exitiabile coelum,
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.
Attamen o iusto maerori parcite, caeli.
Qua non non credideram, misera defectio mentis
Impulit, et pietas, et adurens aestus amoris.
Ah pudet, inque deos prave piget esse loquutum.
Crimine Parcarum cecidit, non crimine vestro
O aeterne parens, nutu qui nubila cogis,
Et fixi rutilos, mundique rotatilis ignes
Officio servire iubes, terramque fovere
Mobilibus radiis, dirarum facta sororum
Inspice, quae nusquam virtuti parcere norunt.
Suppliciis cohibe duris et vindice poena.
Noster enim pastor, nondum poscente senecta,
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.
Sin maiora precor quam sit mortalibus aequum,
Hoc tamen, hoc unum misero concede petenti:
Ille deus, nostri certissima gloria ruris,
Qui tua legatus recte mandata facessit,
In furvos lapsus thalamos Iunonis Avernae,
Immites Parcas rapidi Phlegetontis ad undam
Increpet, et iubeat pastorum absistere fatis,
Tam propero quoniam devolvunt stamine fuso.
Posthac aetherea caelorum fiat in arce
Illud opus, dignum superis. Quid noctis alumnae
Atque Erebi possunt, quam candida rumpere fila?
Morta rosam piceo vernantem corripit ungue:
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.
Invidet (heu) summis pastoribus improba Morta.
Astrophilum pridem rapuit vitalibus auris,
Delicias, Melibaee, tuas, Hyalesque maritum
Candidulae nymphae pulchrum, dum fata sinebant.
Montibus, et cursu longinqua per aequora vectus,
Belgarum tandem violens armenta voraret,
Astrophilus ferro cinctus sudibusque praeustis
Finibus erupit nostris, validoque furentem
Marte lacessivit solo virtutis amore.
Caetera ne dicam, lacrymae gemitusque fatigant.
Ad socerum redeo, generi certamina lugens.
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.
Dicite nunc, socii, si dicere forte potestis,
Quis vice defuncti crescentes aggere claudet
Montoso rivos, ne pascua picta perrerent?
Quis fossa torrentis aquas prohibebit agello,
Ne simul et laetas messes et pingua late
Devastent culta, heu miseris ploranda colonis?
Quis pice languiduli scabiem curabit ovilis,
Aut alios vario subeuntes corpore morbos
Tollet, et immundum mersabit flumine vellus?
Quis mollis pratos agnos, agnos trepidantes,
Et teneros celsis imponet montibus haedos,
Nocteque sub prima saturos in tecta reducet?
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.
Quis presso vacuam tellurem findet aratro,
Pinguia dividuis ut sulcis semina mendet,
Et glebis subigat dentata crate solutis?
Quis metet, et vinctas stridentibus undique plaustris
Exportabit agro, ponetque sub horrea fruges,
Sirius urenti spicas ubi conserit astro?
Quis positis minuet pastorum iurgia saxis,
Consilioque feras lites, privataque bella
Molliet eloquio, dum quisque aliena subintrat
Arva, nec assueto dignatur limite stringi?
Publica quis vidui curabit commoda ruris?
Seria quis ludis miscebut, et utile dulci?
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.Saepe meis olim placuit tua stridula canna
Auribus, ad Parios quando cantabat olores,
Sequana divisam qua fluctibus alluit urbem,
Foelicem, licito si regi serviat, urbem.
Tum tua cordatis (memini) iuvenilia plectra
Perplacuere viris, upupisque es visus hyrundo.
At nunc, o Corydon, quantum mutatis ab illo
Tempore! Prima novis superatur Musa querelis,
Dumque pio mortem Meliboei carmine defles,
Arcadiae toti dulcis Philomela videris.
Attamen ut lasso sit respirare facultas,
Raucus ego coeptos augebo carmine cantus.
Ante diem (proh fata) fiem Meliboeus obivit.
Infoelix merso canitur dum naenia versu,
O quotquot primaevia parens animantia terris
Indidit, aut gelido ponto, caeloque patente,
Omnia nunc simul ad maestos concurrite planctus,
Ut pulchella meas mundi totius imago
Testetur lacrymas atque illaetabile murmur.
Arbiter, o mecum cunctae lugere fugurae.
Carcinus ardorem lacrymoso temperet imbre,
Aestivusque Leo rugitibus impleat auram,
Et nolit saltare Aries, fletumque perennem
Amphora distillet: quid enim nisi flere potestis?
Ante diem (proh fata) diem Meleboeus obivit.
Libra diem tepido non aequet sydere nocti.
Nam magis arridet tenebrosa dolentibus umbra,
Splendida quam lucis facies: lux consona laetis.
Vulneret Arctitenens infectus cruda sagittis
Numina Parcarum, ut duro cruciata veneno,
Horrendis trepidum turbent ululatibus Orcum.
At piger inducat Capricornus frigora brumae
Mansurae, pluvias et Piscis innatet undas,
Et feriat cornu Taurus, caudaque minaci
Scorpio, et nusquam Gemini pereuntia fratres
Carbasa sustentent. Tu denique, candida Virgo,
Ungue genas lacera. Quid enim nisi triste supersit?
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.
Lucentis porro sinuosa volumina coeli,
O simul ad nostras accedite singula curas,
Ne superum sedes, mundo lacrimante minori,
Diffluat in risum. Sed te, Saturne, precari
Nil opus ad luctum, quoniam nihil es nisi luctus.
Nam mihi si vates pastorum maximus Orpheus
Veridice motus viresque reduxit Olympi,
Plumbeus et gelidus cyclum percurris amaro
Progressu, tardique premunt vestigia calcis
Tristities, gemitus, lacrymae, lamenta, dolores,
Delirae tenebrae, terror, discordia, pallor,
Perdulces nobis comites in funere, quando
Ante diem (proh fata) diem Meliboaeus obivit.
Tu vero, celebris nymphae Cretensis alumne,
Qui laudata tenes in lampade regna sequenti,
Exue nunc veteres animos ad gaudia promptos,
Atque salutaris mutetur gratia stellae,
Nec blanda virtute deum compesce furentem.
Diffundunt lites flammata palatia Martis
Pectus in humanum, nec, te miserante, cruenta
Sistatur caedes, aut fraenos perferat ira.
Auraee sol, mundo non amplius esto benignus.
Quaeque praeis sequerisque (suo sed tempore) solem,
Solvare in lacrimas. Et tu, charissime Stilbon,
Opposito Phoebi lucem confunde galero.
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.
Ultima mobilium sphaerum, sed mihi prima,
Dum varios mutata subis fundisque labores,
Luna tuo nostros auge conamine questu.
Desine furari Phaebo sub lumina, pennae
Nocatis ut obvelent densa caligine terram,
Deque polo sperent solatia nulla miselli
Arcades, eximii pastoris morte miselli.
Defectusque tuae doleant mortalia lucis
Omnia: subtimidi reges, populi tremiscant.
Effigiem noctis quando sine nocte figuras.
Humorum tam larga tuo descendat ab ore
Copia, transiliant omnes ut marmora metas.
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.
Iamque graves audi, spirabilis aura, querelas,
Et quaecunque tuus, spatio diffusus inani,
Continet amplexus, dignentur promere mecum
Funebre lamentum. Radiis ex aequore tracti
Humores, gemitu pulsi mutentur in imbrem.
Efficiant lacrymae nubes, suspiria causas
Ventorum, varium discordia semina fulmen.
Rubrae pyramides, ardens candela, sagittae
Accensae, scintilla volans, ignita capella,
Idolum, grando, tonitrus, stellaeque cadentes,
Cunctaque quae pando generantur in aethere, mira
Desuper ad nostros aedant potenta dolores.
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.Nunc mihi cessatum satis est. Tu, Tityre, paulum,
Dum positos iterum tento depromere luctus,
Respira, gravibusque modum concede querelis.
Alternis flentes vicibus cantabimus ambo,
Cervicesque iugo parili subdemus uterque.
Tu (fateor) grandi tetigisti magna cothurno,
Aethereos tractus numerans, orbisque remoti
Virtutes, at humi tandem mea Musula serpet,
Ac humili texet nisi pastoralia cantu.
Est mea simplictas rudibus contenta Camaenis.
Attamen o utinam sacro de fonte bibissem
Dignos perpetua Meliboei laude liquores
Et solidas possem rupes mollire candendo!
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.
Omnia nunc istuc spaciosi numina rurus
Accelerate gradus, viridique in cespite divi
Cumbentes, sparsisque genas humoribus alto
Defluxis cerebro, variato murmure nostras
(Nam vester Meliboeus erat) fulcite Camaenas,
Et cultae Charites, paulisper mittite lucos
Suavibus exhilarare sonis, aut sole sereno
Pectere flaventes per eburnea colla capillos.
Dulcis ad ascaulae numeros non motibus usquam
Saltetur levibus, desistant ludere nymphis
Permisti satyri: lacrymae sint sola voluptas.
Ista novos etenim deposcunt tempora mores.
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.
In sylvis, exuta suis iam quaelibet arbos
Frondibus, amissum doleat nudata virorem.
Iuniperi vernis exudet corpore secto,
Et spissi myrrhae foecundo cortice rores.
In sylvis corvi crocitent, et bubo strygesque,
Vulturiusque gemant, strepitent sturni graculique,
Unisonas rudibus cuculis geminantibus odas.
Sed turdus, fringilla, rubella, et alauda, et acanthis,
Et reliquae taceant volucres quae dulce susurrant.
In sylvis uri, vulpes, ursique lupique,
Et frendens aper, et catulis comitata leaena,
Vicinas feriant metuendis questibus auras.
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.
Iam viduis in agris, segetes, capita inclinate,
Nec tenuis gravidam spicam sustentet arista.
Agricola rapto, qui vos runcare solebat.
Iam viduis in agris tenerae marcescite vites,
Inque novo crescens moriatur palmite gemma,
Quandoquidem periit qui vinitor esse solebat.
Iam viduis in agris crudi putrescite fructus,
Castaneae, pyra, pruna, nuces, et citrea mala.
Insitor occubuit mala qui castrare solebat.
Iam viduis ab agris pulchri discedite flores,
Lilia, narcissi, calthae, violaeque, rosaeque.
Qui dudum noster topiarius esse solebat
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.
O vidui ruris vepres, viburna, rubeta,
O valles, campi, montes, o flebilis Eccho,
O quae lugetis defunctum examina regem,
O fontes, rivi, vada, flumina, stagna, paludes,
Tuque coaxatrix ad crassas rana lacunas,
Et nymphae gelidis habitantes antra sub undis
Saxea, sed molli semper viridantia musco,
O armenta, sues, et oves, oviumque magistri,
Infantes, pueri, iuvenesque, virique, senesque,
Matronaeque graves, nuptae, innuptaeque puellae,
Quotquot in Arcadia vitalem ducitis auram,
O simul, o mecum miseros effundite questus.
Ante diem (proh vata) diem Meliboeus obivit.TITYRUS
Isthaec mitte mihi: me, me magis ista decebunt
Quem dolor augescens curis mordacibus urit.
Occidis, o dulcis Meliboae, o patrue dulcis,
O pater, o quid non? O nostri gloria ruris
Mascula, firmatum divae munimen Elisae.
Sicut enim robor, vel quae supereminet ingens
Ornus, in excelsas dum surgit vertice nubes,
Perferat ipsa licet volenti fulminis ictus,
Luctantesque ruant venti circumque supraque.
Perque comas, perque ora imber fluat, illa nec atro
Fulmine, nec vento luctante, nec imbre fatiscit.
Haud secus ille vices fortunae pertulit omnes,
Sed semper constans et Elizae fidus. At eheu,
Ante diem (pro fata) diem Meliboeus obivit.
Tu recte, Corydon, ad nostras rura querelas
Impellis clamore tuo. Sed totus ut orbis
Nobiscum rapti deploret solis acerbum
Occasum, salso regnantia numina campo
Compellare libet, luctuque subire profundum.
Omnis nam gremio complectitur Amphitrite.
Huc ades, o Neptune pater, furcaque tridenti
Ignavo minitare polo, qui sydere nullo
Immites Erebi, fatique coercuit iras.
Non impune ferat tantum patientia caeli
Delictum. Sub aquis cogatur vivere magnus
Iuppiter, et supra tu fati dirige leges.
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.
Huc ades, o Nerei nunquam nisi vera canentis,
Glauce, senex vates. Et tu, terraeque marisque
Fili, Phorce, veni, Ceto comitante marita,
Quae servaturum fulvo pomaria fructu
Consita serpentem peperit, mirable monstrum.
Tuque, novis dudum titulis imbute, Palaemon,
Et tot diversas olim mentite figuras,
Ad nos Carpatho vates e gurgite prodi,
Et Tethis, natuque minor Thetis. Ilicet omnes
Diique deaeque maris, nymphaeque, Pherusia, Ligaea,
Lamprothoe, Melite, Galataeaque, Cymothoeque,
Nobiscum flentes totos insumite rivos.
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.
Interea Triton stridenti marmora concha
Personet extremas praeterlabentia terras,
Et rauco celebret Meliboei funera cantu,
Lugibri cantu, quem caerula deferat unda
In varias oras Phoebo sub utroque iacentes,
Et tristi praeter solutum rumore susurrans,
Innumeros volvat per inania littora planctus.
Non ita lascivi surgant delphines in altum,
Ut capiant pueros, cythara vel Arionis ipsi
Sint iterum capti. Sed abundent lumina fletu,
Et tepidum, sed syncerum nunc improba syren
Exundet rorem, sparsos laniata capillos.
Ante diem (proh fata) diem Meliboeus obivit.CORYDON
Iam satis est lacrymis indultum, Tityre. Paulum
Ausculta, et compone meis sermonibus ora,
Dum meliora loquar caelesti numine doctus.
Nam mihi, nescio quo, plenum spiramine pectus
Laetitias ardet muliebria post lamenta.
Tu mecum laetare simul, quia nubila tecum
Unanimis luxi: sit tempus utrique serenum.
Non ita multa subest ita longi causa doloris.
Ah falso querimur Meliboeum fata subisse
Lurida, cum dirae molis compage solutus,
Et maestam placido commutans sydera terram,
Aeternas luces oculis miratur apertis.
Ille supra caelos (quisquis fuit ille deorum
Qui mihi suggessit) virtuti praemia livor
Ne raperet, vitam firmantis pocula sumpsit
Nectaris, et nostras ridet super astra querelas.
Tityre, felici laetum paeana canamus.
Coelestes inter turmas, quas ordo novenus
Dividit (antiquo si fas est credere vati),
Iam noster Meliboeus agit, qua flammea late
Collucent Seraphin, et sacro plena liquore
Plus sapiunt Cherubin, et qua censura potentis
Iusta Thronos intrans mortalia singula librat,
Qua simul a sacro Dominantia numina nomen
Officio capiunt, multum parentque iubentque,
Qua Princeps Numerus subiectis mystica pandit
Civibus, et semper superantibus utitur armis
Turba Potestatum, Virtutes mira facecssunt,
Denique qua maiora ferens Archangelus orbi
Cantat, et Angelicus qui nunciat ordo minor.
Tityre, foelici laetum paeana canamus.
Cum superis divis divinas incolit arces
Ambrosiis epulis pastus Meliboeus, et alto
Culmine despiciens per tralucentis Olimpi
Stellas, Arcadiam vultu solatur amico.
Nos ex officio, dum spiritus incolit astra,
Spargamus violis et olenti corpus acantho,
Purpureisque rosis, casiaque, thymoque, et amomo,
Et merito tantum careat ne funus honore,
Ornemus velo, pulchrisque tapetibus artus,
O praeclare, tuo signos, Mausole, sepulchro.
Ducamus vigiles noctes ad triste cadaver,
Eulogiis plenos recitantes undique versus.
Tityre, foelici laetum paeana canamus.
(Heu vereor), sicut quondam Philacia coniux,
Amplectans gracilem defuncti coniugis umbram,
Expirabat amans. Hyalan solemur honore
Matris adhaerentem lateri, iunctisque querelis
Mollia ad immites tendentem brachia coelos,
Brachia Sithoniis nivbus mage candida, quorum
Astrophilus toties in vincula grata cucurrit,
Ut cingi cupidae sinuosis vitibus ulmi.
Denique vexillis nigrum parmisque feretrum
Condamus, furvos insignia debita pannos
Tigridis ut vultu decorent, et fronte minaci.
Tityre, foelici laetum paeana canamus.
Imprimis autem sacram conemur uterque,
Totaque solari nobiscum rura Dianam,
Quae caput est huius regni, quae gloria regni,
Qua Cybile caeli nostri, quae nostra Sybilla,
Quae pietatis amans, placidae quae pacis amica,
Quae genus et proavos propriis virtutibus ornat,
Quae variis loquitur linguis, quae vatibus ipsa
Indulget vates, et doctis doctior ipsa,
Quae Iunonis habet gestum moresque Minervae
Et Veneris formam, quae, sit licet innuba virgo,
Exupoerat reges quantum querceta myricas.
Sed quid eam refero, quae nostro carmine maior
Est canenda tuo, dulcis Spencere, cothurno,
Cuius inest numeris Hiblaei copia mellis.
Tu quoque nobiscum (quoniam tu noster Apollo)
Legentem solare deam, quoties Meliboei
Tristia lacrymulis preciosis funera deflet.
Dic illi (tu namque potes foelice Camaena)
Arcadas innumeros, quanquam Meliboeus obivit,
Praestantes superesse viros, similes Meliboei.
Damoetam memora, quo non praeclarior alter,
Non quisquam ingenio melior, non promptior ore,
Non gravior vultu, nec ad arma paratior extat.
Ille est Damoetas qui iuris corrigit iram,
Quem vocat Hattonum Triviae venerabile numen.
Damonem memora, qui Nestoris luribus annis
Consilioque refert nunquam nisi vera monenti.
Nam quod erat magno maturus Nestor Atridae,
Qui patrem patriae multis Aiacibus unum
Praetulit, id nostrae Damon longaevus Elisae.
Regales gazas rectos conservat in usus
Damon, Caecilium quem diximus Arcades olim.
Aegonem memora, vicinas lintribus undas
Qui tegit et validi Neptuni munere fungens
Ingentes nostro proiligat littore phocas.
Howardum veteres saeclo dixere priori.
Denique tu Mopsum, tu Daphnim, tu Alphesibaeum,
Sylvanum, faustum et sapientem multa Menalcam,
Et reliquos numera pastores, quotquot Elisam
Pectore syncero nullam passis quietem
Luminibus vigiles avido tutantur ab hoste.
Ambrosios illi sistent haec nomina fletus.Finis
