Tessera caerulea - commentariolum. Tessera rubicunda — nota textualis. Tessera viridis — translatio. Tessera glauca —Ecphrasis. Σ — Nathan Chytraei scholium.
GEORGII BUCHANANI PARAPHRASIS
IN QUINTUM LIBRUM PSALMORUM
CVII.
![]()
Confitemini Domino, quoniam &c
Meter: Dactylic hexameters
Cantemus Dominumque bonum facilemque parentem,
Cuius habet nullas larga indulgentia metas.
Hunc grato simul ore canant, quos dira tyrannis
Quum premeret, saevo incolumes ex hoste recepit,
Et iuga captivo excussit servilia collo,5
Perque feras gentes sparsos, qua surgit ab undis
Et qua diversas abiens se condit in undas
Phoebus, ab arctoae campis glacialibus ursae Σ
Collegit, tepidoque domum revocavit ab Austro.
Per steriles saltus et inhospita saxa vagantes,10
Qua nulla ad cultus ducunt vestigia terras,
Fracti animos moerore, inopesque undaeque cibique,
Auxilium miseris imploravere querelis.
Audiit orantes, et opis miseratus egenos,
Omnibus exolvit maerentia pectora curis,15
Monstravitque viam cultas quae ferret ad urbes.
Ergo canant Dominumque bonum facilemque parentem,
Et late ignotis pandant facta inclyta terris,
Quippe sitim victuque famem compescuit aegram,
Reddidit et membris vires animoque vigorem.20
Quique Dei monitis ingrata mente relictis,
Carceris in tenebris et caeca nocte iacebant
Quum tremerent gelidae exanimes formidine mortis,
Afflictique malis humiles fractique iacerent,
Auxilium miseris imploravere querelis,25
Audiit orantes, et opis miseratus egenos,
Omnibus exsolvit moerentia pectora curis,
Vincla manu valida rupit, mortisque timorem
Reppulit et tetris pavidos eduxit ab umbris.
Ergo canant Dominumque bonum facilemque parentem,30
Et late ignotis pandant facta inclyta terris,
Liminaque et portae qui claustrae refregit ahenae.
Deliciis animi vires quum stulta libido
Affligit, corpusque gravi languore solutum
Stultitiae pendit poenas, et morte propinqua35
Reiiciunt omnem fastidia marcida victum,
Auxilium miseris qui imploravere querelis,
Adspicit orantes, et opis miseratus egenos,
Omnibus exolvit moerentia pectora curis,
Ereptisque suo lethi de limine verbo,40
Restituit laetumque novat per membra vigorem.
Ergo canant Dominumque bonum facilemque parentem,
Et late ignotis pandant facta inclyta terris,
Et meritis cumulent memores altaria donis,
Et grata acceptam testentur voce salutem.45
Qui mare fluctisonum sulcat, curvisque carinis Σ
Admovet externas vaga per commercia gentes,
Non ignota illi divina potentia, nec quae
Monstrat in immenso miracula saepe profundo.
Quum iubet, irrumpunt venti stridente procella,50
Et mare nunc spumis canentibus astra lecessit,
Et nunc Tartarei subsidit ad ima barathri.
Pallent ora, metus trepidantia pectora pulsat,
Et velut oppressis vino vestigia nutant,
Callida nec cani iuvat ars aut cura magistri.55
At Dominum ut moestis imploravere querelis,
Exaudit trepidos, et opis miseratur egenos.
Iam venti ponunt, strataque aequaliter unda, Σ
Arrident taciti tranquilla silentia ponti.
Iam posita laeti gaudent formidine nautae,60
Cum lacerae optatum portum tetigere carinae.
Ergo canant Dominumque bonum facilemque parentem,
Et late ignotis pandant facta inclyta terris,
Hunc populi coetus laudent, sanctique senatus
Concilium super astra ferat, qui flumina siccat,65
Et riguos passim rivis bullantibus agros, Σ
Fontibus occlusis sitienti damnat arena,
Et foecunda, sua facta ob scelerata coloni,
Arva iubet salis subito sterilescere glebis.
At contra in sterli campo male pinguis arenae70
Stare lacus, pingues facit stagnare paludes,
Et fluviis siccos rivisque fugacibus agros
Irrigat, atque inopi transmittit habere colono.
Quique novas sanctis moderetur legibus urbes,
Et scrobibus credat vites, et semina sulcis,75
Unde legat dulces maturo in tempore fructus,
Quos pater omnipotens alit, et proventibus auget
Assiduis pecorum foetus. Ubi nescia rursus
Commoda fortunae modice mens ferre secundae,
Fraena dedit vitiis, retrahit sua munera iustus80
Arbiter. Indomitos animos et corda superba
Cladibus affligit, saevis punire tyrannis
Tradit, et ignavo petulans sub principe vulgus
Contemptum, populis praedam iubet esse propinquis.
Perque inopes victus terras traducit, ubi ante85
Nulla hominum tritam monstrant vestigia callem.
Avertit mala pauperibusque animique modestis,
Atque hilares multa foecundat prole penates.
Haec spectant gaudentque boni, male conscia mussat
Turba metu. Ast, animi quibus est solertia, cura90
Assidua volvunt, memorique haec mente recondunt,
Luceat ut cunctis Domini clementia terris.CVIII.
![]()
Paratum cor meu, Deus, paratum cor meum &c
Meter: strophes consisting of 1 dactylic hexameter + 1 iambic trimeterMens invicta malis, animi vigor integer, orbis
Te voce rector, te celebrabit lyra.
Eia age depositis, mens, expergiscere curis,
Et tu, canora barbitos cum nabliis.
Ocius aurorae quam luficer excitet ignes,5
Aurora cantus quam volucrum exuscitet,
Te, pater alme, canam, populos tua facta per omnes,
Quacunque tellus panditur, vates feram.
Nam tua siderei bonitas fastigia caeli,
Fidesque tractus nubium supervolat.
10
O Deus, augustum nitido caput exere caelo,
Ostende terris gloriae iubar tuae.
Eripiasque tuos gelidi formidine lethi
Praesens, et opifer invocantes audias.
Audiit, ex adytoque Deus flammantis Olympi15
Vocem rependit gaudii praenuntiam.
“En tibi frugiferos Sichimae dispertiar agros,
Vallem Sucothi metiar decempeda. Σ
Nonne nihi parent Iacobi pignora, quisquis a
Vel pecore tondet arva, vel vomere secat? Σ
20
Oppida sub pedibus Syriae calcabo superbae,
Moabum, Idumen, et Palaestinas domos.”
Quis mihi pandet iter munitas ductor ad arces?
Muros Idumes divitis quis diruet?
Quis nisi tu, nostrae gentis, Deus unice, tutor?25
Qui nos premendos hostibus reliqueras
Offensus vitiis pravis, nec in arma ruentes
Nostros praeibas dux, ut ante, exercitus.
Nunc, pater, auxilium rebus bonus adfer in arctis,
Humanas fallax credulos spes decipit.
30
Te duce, victrici decorati tempora lauro
Pedibus prememus hostis arrogantiam.
CIX.
![]()
Deus laudem meam ne tacueris
Meter: strophes consisting of 1 dactylic hexameter + 1 iambic trimeterNe sileas, ne dissimula, mea gloria, neve
Sine veritatem supprimi mendacio.
Me scelerati oris fraus et crudele venenum,
Proterva fictis lingua me premit dolis.
In me odia occultis acuunt sermonibus iras,5
Ut immerenti fabricant molestiam.
Qui mihi dedebant fidum solamen amici,
Probra ingerebant clanculum et convitia.
Ast ego, secretae tibi qui penetralia mentis
Cernis, dolente corde fundebam preces.
10
Omnibus officiis culti mihi damna rependunt,
Remunerantur odio amorem simplicem.
Tu, pater, hunc saevo vexandum trade tyranno,
Vastator illi ad dexteram astet angelus.
Iudicis astiterit quum sordidus ante tribunal,![]()
15
Damnatus aspris exeat sententiis. Σ
Quum volet iratos animos inflectere fando,
Oratione iudices exasperet.
Ante diem fato pereat praereptus acerbo,
Locumque vacuum dominus occupet novus.
20
Orba fleat soboles, vidua gemat uxor in aula,
Eiecta proles patrio exulet solo.
Instabilis, mendica, vagis erroribus orbem
Lustret, quietum reperiat nusquam locum,
Conturbetque domum miseram, inscribatque penates![]()
25
Scrutatus omnes foenerator arculas.
Ignotusque haeres longo congesta labore
Rapiat, opemque nemo poscenti ferat,
Nullaque progeniem miseratio sublevet orbam.
Mors falce totam demetat semel domum,
30
Proxima gentem omnem cum nomine deleat aetas
Apudque dominum, patris erratum, ut recens
Ante oculos interque manus versetur et erret,
Nec vitia matris tollat ulla oblivio.
Utque erat oblitus miserandi, oblivio gentem35
Eius perenni supprimat silentio,
Qui deiectum, inopem, et curis mordacibus aegrum
Pertrahere mortis nixus est in retia.
Semper ei veluti fuerat maledicito cordi,
Maledicta in illum et execratio cadent.
40
Ac velut studio fugit benedicere pravo,
Sic nullus illi cupiat aut dicat bene.
Et velut obtegitur talari corpus amictu,
Totus miseriis ille sordeat obsitus.
Sic in cuncta illi passim se viscera fundant45
Ut oleum in ossa penetrat, unda in viscera.
Hoc ergo incedat semper vestitutus amictu,
Haec zona lumbos cingat illi et ilia.
Ante Deum tales pendat detractio poenas,
Et clam salutem quisquis oppugnat meam.
50
Alme pater, pater alme, tua me protege dextra,
Et invidiorum libera calumniis
Ut nomen latus omne tuum telluris honores
Et suavitatem sentiat clementiae.
Eripe me invidiae. Sum pauper, egenus et exspes, Σ55
Animumque curae turbidum urunt anxiae.
Non aliter pereo, species quam futilis umbrae,
Pallent tenebris sera quum crepuscula,
Aut ubi decussis solerti indagine ramis,
Locusta tectis pulsa frondeis cadit. Σ
60
Genua labant infirma, artus ieiunia solvunt,
Exangue siccis corpus aret ossibus.
Me tumidi probris hostes petiere superbis,
Me conspicati capita quassarunt sua.
Adfer opem, servuumque tuum, pater optime, serva65
Pro lenitate semper assueta tibi.
Agnosantque tuam, rerum pater optime, dextram,
Tuaque salvum me sciant clementia.
Dum maledicta voment hostes, dum probra loquentur,
Bonusque placidusque benedices tu mihi.
70
Dum confusa illis turpis pudor ora notabit,
Laetitia servi pectus hilarabit tui.
Hos pudor ut talos a vertice vestis ad imos
Effusa late corpus omne contegit.
Hos pudor, et moerens turbato infamia vultu,75
Qui me maligno dente rodunt, obruat.
Ast ego tum Domino grates memor ore sonabo,
Coetuque laudes in celebri concinam.
Qui stetit auxilio dexter, cum paupere, vitamque
Eripuit eius hostium ludibrio.
80
CX.
![]()
Dixit Dominus domino meo &c.
Meter: iambic strophesSic alloquutus Dominus est dominum meum,
“Asside dexteram ad meam,
Dum proterendos, ceu scabellum, sub pedes
Hostes tibi provolvero.
Ad orbis oras ultimas fasces tuos5
Alta ab Sione proferam,
Ut iuris aequi vinculis coerceas
Fastus rebelles hostium.
Te pompa laetis quum reducet plausibus
Ad templa voti compotem,
10
Sancto decorus apparatu exercitus
Laetum celebravit diem.
Non roris imber ante lucem argenteis Σ
Tot vestit arva gemmulis,
Quam multa cunctis gentium de finibus15
Ad te propago confluet.”
Iuravit et se adstrinxit immutabili
Dominus sacramento tibi, Σ
Tete futurum Melchisedecis sibi Σ
Ritu sacrorum antistitem, Σ
30
Sol inquieto lucis orbe dum diem,
Dum luna noctem illuminet.
Ad dexteram ille semper adsistet tuam,
Ferro tyrannos vindice
Compescet. Iram commodans suam tibi35
Gentes rebelles comprimet,
Ducesque regnis imperantes ditibus
Sternet solo, torrentibus
E fortuitis, dum fugam premet, sitim
Victor levabit igneam.
40
Ergo, subactis hostibus, caelo caput
Tollet decorum gloria.
CXI.
![]()
Confitebor tibi, Domine, in toto corde meo &c.
Meter: Alcmanic strophes (1 dactylic hexameter + 1 dactylic pentameter)Sive inter fidos memorem secreta sodales,
Seu sancti stipante caterva
Me populi loquar, alme parens, te pectore toto
Usque canam, tua munera grato
Ore feram, magna aeternae miracula dextrae.5
Magna quidem, sed et inclyta certe,
Et manifesta bonis, studio scrutante fideli.
Quicquid enim gerit, omnia splendor,
Omnia divina maiestas luce refulgens
Illustrat. Dum sidera terras
10
Ignea lustrabunt, hunc iustum semper et aequum
Sera agnoscent saecla nepotum.
Nec quae primaevi quondam stupuere parentes
Attoniti, mirandaque natis,
Invida delebunt oblivia. Parcere largus15
Nempe parens, facilisque querelis
Flectere cor miseris, spoliis ex hoste superbo
Direptis decoravit amicos.
Nec cum gente sua percussi foederis illum
Immemorem ulla redarguet aetas.
20
Ostenditque suas per facta illustria vires,
Quum populus regna superba,
Dimensusque novis hostilia rura colonis,
Dilectae dedit oppida genti.
Quicquid agit loquiturque, fides immobilis actus25
Aequi et regula dirigit omnes.
Quae iubet, aequa iubet, nulloque interlita fuco, Σ
Aut tacitam celantia fraudem.
Quaeque nec aeterno volventia saecula lapsu
Interimant aut tempore carpant,
30
Quippe adstans fidei firmae constantiae et aequum
Perpetuo rata iussa tuentur.
Quum premeret Pharii imperium crudeli tyranni
Selecta de gente nepotes,
Excussitque iugum, et regis fera iussa superbi35
Exuit, aeternaque beatis
Libertate frui donaret, pignora sera
Si iurata parentibus olim
Intemerata piae servassent foedera legis,
Foedera nullis irrita saeclis.
40
Quippe Dei sanctum est et formidabile nomen,
Ac sancte sua pacta tuetur,
Exigit et duras violato foedere poenas.
Hunc colere ex animoque vereri,
Vivendi recte fons et sapientia prima est.45
Hanc cunctos qui dirigit actus
Ad metam vere sapit, hunc ventura nepotum
Semper dicent saecla beatum.
CXII.
![]()
Beatus vir qui timet Dominum &c,
Meter: iambic strophesBeatus ille qui Deum rerum patrem
Pietate non ficta collit,
Deique gaudet legibus, mores suos
Formare ad illas nititur.
Late per urbes divites potentiam5
Eius propago proferet.
Prolem piorum numinis benignitas
Larga beabit dextera.
Res affluenter suppetet semper domi
Illi, nec aetas longior
10
Obliterabit aequitatis gloriam
Fructumque. Quum premet malos
Fortuna, saevo gestient ludibrio
Mutare summis infima,
Benignitas tum suae iustis Deus15
Lucem in tenebris offeret.
Clemens bonusque in omnibus periculis
Stirpem piorum munet.
Misertus inopis vir bonus, larga manu
Succurit indigentiae.
20
Sic cuncta iusto temperans examine,
Nec verba temere ut excidant.
Non turbo sortis cuncta quatientis loco
Movebit illum, nec dies
Suprema famam condet eius invido25
Oblivii silentio.
Non livor illum falsa gaudens spargere
Terrebit, aut calumnia
Bellive rumor, aut egestas lurida,
Fragorque lethi proximi.
30
Sed mente firma provocat discrimina,
Deoque solo nititur.
Ceu cana rupes murmurantis aequoris
Spernit minaces impetus,
Sic ille certa interritus fiducia![]()
35
Sortis procellas sustinet
Ac sustinebit, dum ruinas hostium
Salvus suorum adspexerit.
Opes volucris instar aurae mobiles
Largitus est egentibus,
40
Sibi aequitatis gloriam superstitem
Servavit, orbe gloriam
Vivaciorem, nec senectae dentibus
Aeruginosae obnoxiam.
Dum laude clarum, reque lautum splendida45
Spectabit impius pium,
Curaeque mentem vellicabunt anxiae,
Succumque carpent corporis,
Dentem fatigans dente ringetur, lue Σ
Se macerabit tabida,
50
Dominus malorum vota ridet irrita,
Spes ut modestas promovet.
CXIII.
![]()
Laudate, pueri, Dominum, laudate &c.
Meter: anapestic dimetersPsallite Dominum, pueri, Domini
Nomen festo tollite cantu,
Nomen Domini sic celebetur
Ut saeclorum in saecula longi
Nulla oblivia sentiat aevi.5
Primo a carcere solis Eoi
Ad purpureos usque occasus,
Omnes Domini nomen adorent,
Qui gentes super arduus omnes
Celsas aetheris incolit arces,10
Cuius longe gloria mundi
Trans flammantia moenia vecta est.
O pietatis nescia verae
Pectora! Ritu sacra nefando
O qui fingitis, anne deorum15
Quemquam Domino similem nostro
Nostis? Quem super ardua caeli
Culmina positum nil latet imae
Sub cava clausum viscera terrae,
Nil humano procul aspectu20
Trans mutiplices aetheris orbes,
Inopem terrae qui prostratum
Suscitat, et de pulvere egenum
Tollit, ut alto positus solio
Populi primos carpat honores.25
Qui maternos sterili fructus
Exoratus donat, et orbos
Laeta renovat prole penates.CXIV.
![]()
In exitu Israel de Aegypto, domus &c.
Meter: elegiac coupletsQuum domus Isacidum patrias remearet ad oras,
Barbaraque invisae linqueret arva Phari,
Ipse Deus Iudam caelesti numine tutum
Fecit, erat populi signifer ipse sui.
Vidit et attonitas trepidum mari diffidit undas,5
Iordanis refugas in caput egit aquas.
Dura per intonsos salierunt culmina montes,
Ut saturas gestit dux gregis inter oves,
Celsaque frondentes movere cacumina colles,
Agnus ut in pratis luxuriare solet.
![]()
10
Quid, mare, vidisti, solito cur cesseris alveo?
Cur fugis in fontes, fluminis unda, tuos?
Cur ita concusso saliistis vertice, montes,
Ut satur exsultat dux gregis inter oves?
Cur ita frondenti saliistis vertice, colles,15
Agnus ut in pratis luxuriare solet?
Nempe Dei trepidum praesentia terruit orbem,
Cui cadit in Solymos victima multa focos.
Qui lapidum venas laticum laxavit in usum,
Cui fluxit largo flumine dura silex.
20
CXV.
![]()
Non nobis, Domine, non nobis
Meter: iambic strophesTe, magne rector orbis, haud victoriam
Ex hoste saevo poscimus,
Nos ut per omnes fama gentes differat,
Nec apparatu ut splendido
Per ora vulgi nos triumphus aureo5
Curru superbos transferat,
Sed impiorum ut saecla gentium sciant
Te largum opis cultoribus
Tuis, fideque semper immutabili
Promissa promptum solvere.
10
Ne forte rebus insolentes prosperis,
“Ubi nunc Deus vester?” rogent.
Deus astra noster incolens mortalium
Nutu suo res temperat.
At impiarum finxit error gentium15
Manu deos inutiles,
Aurum caminis excoquens, aut malleis
Massa e sequaci bracteas Σ
Ducens, figura multiformi ludicra
Affixit aris numina.
20
Inane vocis os habent, oculos habent
Orbes inanes luminis.
Naribus odores nec trahunt, nec auribus
Surdis sonores hauriunt.
Palpare manibus non queunt, torpentibus25
Nec ingredi vestigiis.
Nec vox anhelis edita e pulmonibus,
Cavo recurrit gutture.
Quicunque tales fingit aut colit deos,
Diis ipse similis sit suis.
30
At tu, Iacobi gens, loca fiduciam
Omnem salutis in Deo,
Qui te potenti sublevabit dextera,
Et in periclis proteget.
Et vos, Aronis posteri, spem ponite![]()
35
Omne salutis in Deo,
Qui vos potenti sublevabit dextera
Et in periclis proteget.
Quicunque cultor es Dei, fiduciam
Loca salutis in Deo,
40
Qui te potenti sublevabit dextera,
Et in periclis proteget.
Qui nos favore semper amplexus memor
Fovit fovetque sedulo,
Cunctos Iacobi qui fovebit posteros,45
Aronis et sacrum genus.
Qui se colentes, sive iuvenes seu senes,
Fovebit et custodiet.
Qui nosque donis semper augebit novis,
Et liberorum liberos.
50
Nam nos profanis segregavit gentibus,
Caeli solique conditor.
Caelum sibi ipse regiam fecit, solum,
Sedem dedit mortalibus,
Remunerantes muneribus illum ut suis55
Rerum parentem agnoscerent.
Neque ora laudes in tuas solvent, pater,
Quos mors teget silentio.
Nos te parentem agnoscimus, qui spiritu
Vitalis aurae vescimur.
60
Te prosequemur laudibus, dum lucido
Sol axe terras ambiet.
CXVI.
![]()
Dilexi, quoniam exaudiet Dominus &c.
Meter: four-line stanzas consisting of 3 glyconics catalectic + 1 pherecraticToto pectore diligam
Unice et Dominum colam,
Qui lenis mihi supplici
Non duram appulit aurem.
Aurem qui mihi supplici
5
Non duram dedit hunc ego,
Donec pectora spiritus
Pulset, semper amabo.
Iam mors ante oculos erat,
Iam stabam super aggerem10
Busti, iam dolor anxius
Omni ex parte premebat.
Expes tum prece supplice
Oravi Dominum, “Pater,
Quaeso,” inquam, “miserabili15
Saltem consule vitae.”
O iustum Dominum et bonum,
Et pronum veniae! Auxili
Is me consilii indigum
Saevo texit ab hoste.
20
Ergo mens tibi reddita
Moerorem cohibe, et Deus
Quae larga tribuit manu
Donis laeta fruare.
Vitam e faucibus eruit
25
Mortis, et lacrimas genis
Abstersit, stabili et pede
Firmavit tibi gressum.
Tutus praesidio Dei
Degam, et polliciti fide30
Fretus non dubia, canam
Grato pectore laudes.
Lassus, rebus et asperis
Afflictus, trepida fuga
Vitae prospiciens meae,35
Sic mecum ipse loquabar:
“Nulla certa homini fides,
At rerum arbiter optimus,
Unus polliciti tenax, Σ
Unus fallere nescit.”
40
Tot liber toties malis,
Tot auctus toties bonis,
Quo tandem officio tibi
Coner solvere grates?
Te festa dape, te prece,
45
Te libamine prosequar.
Te vitae columen meae
Grata voce fatebor.
Te vitae columen meae
In coetu populi tui50
Grata prosequar hostia,
Damnatus tibi voti. Σ
Electos, genitor, tuo
Custos praesidio tegis,
Nec per vim pereuntium55
Manes linquis inultos.
Te servum dominus tuum
Ancillae sobolem tuae
Me minacibus hostium
Vinculis eripuisti.
60
Te, rerum pater optime,
Semper laudibus efferam,
Nomen in dubiis tuum
Usurpabo periclis.
Te voti reus, erutus
65
Morti, prosequar hostia,
Sacri limen ad atrii,
Sacrae redditus urbi.
CXVII.
![]()
Laudate Dominum omnes gentes &c.
Meter: four-line stanzas of iambic dimeters
Omnes ubique gentium
Quos solis ambit orbita,
Rerum parentis optimi
Laudes libenter pangite.
Agnoscite indulgentiam
5
Benignius nos in dies
Foventis, et constantiam
Promissa certam reddere.CXVIII.
![]()
Confitemini Domino &c.
Meter: strophes consisting of 1 dactylic hexameter + 1 iambic trimeterEia Deum laudate, Deum facilemque bonumque,
Larga benignum semper indulgentia.
Ea Dei, soboles Iacobi, dicite laudes,
Larga benignum semper indulgentia.
Eia Deum canat Aronis numerosa propago,5
Larga benignum semper indulgentia.
Eia Dei pura cultor pietate, fatere
Larga benignum semper indulgentia.
Audiit orantem Dominus me rebus in arctis,
Ac liberavit ilico ex angustiis.
10
Ille me assistat solus, non arma, nec ulla
Humana mi vis adferet formidinem.
Ille mihi auxilio sit solus, lumina damnis
Explebo (nec me decipit spes) hostium.
Tutius a rerum Domino est sperare salutem,15
Confidere armis quam virorum fortium,
Tutius a rerum Domino est sperare salutem,
Confidere opibus quam potentum principum.
In me coniurent populi omni ex parte propinqui,
Dei faventis conteram cunctos ope. Σ
20
Dei faventis conteram cunctos ope.
Circundent omnique premant ex parte licebit
Quam nube densa vere se fundunt apes,
Non secus ac siccas ignis violentia spinas,25
Dei faventis conteram cunctos ope.
Improbe, quid frustra labefactum evertere tentas?
Dei potentis sustinet me dextera.
Ille meae vires, illum mea carmina pangent
Unum, salutis unus auctor est meae,
30
Cunctaque iustorum pariter tentoria plaudent,
Meae salutis pariter auctorem Deum
Laudabunt, cantuque ferent ad sidera dextram
Belli potentem, divitem victoriae.
Dextram armis, dextram praestantem robere, dextram35
Belli potentem, divitem victoriae.
Saeva quid insultas mihi mors? Tua tela reconde,
Frustra minaci territas me spiculo.
Vivo quidem, vivusque feram super aethera cantu
Raram benigni numinis clementiam.
40
Iure parens bonus aerumna me afflixit acerba,
At imminentem reppulit mortem tamen.
Pande, pontifices, sacri mihi limina templi,
Salute parta ut laude prosequar Deum.
Haec est illa Deo gratissima ianua, iustis45
Votis aperta dehinc futura ianua.
Te merito, pater alme, canam. Tu rebus in arctis
Aurem applicasti supplici placabilem.
Sospes et infesto, duce te, sum tutus ab hoste,
Et molientum tecta quem reiecerat
50
Artificum improbitas lapidem, fastigia summi
Late refulgens iam coronat anguli.
Scilicet arcano factum est hoc numine, nostra
Attonita factum quod stupescunt lumina.
O lux festa, o lux iucunda ad gaudia nata,55
Caelestis in nos lux favoris conscia!
Usque fave, custosque tui, pater optime, regis
Sis, et secundos coepta duc ad exitus.
O felix, iterum o felix, quem rector Olympi
Populo salutis misit auctorem suo!
60
Nos, quibus est sacri custodia credita templi,
Vobis precamur cuncta vertant prospere.
Unus enim Dominus rerum moderatur habenas,
Qui gratiae in nos lumen effundit suae.
Laetitia celebrate diem, foetusque bidentis65
Tenellus arae vinctus astet cornibus.
Te Dominum, te mente colam, te voce fatebor,
Tuumque semper laude nomen prosequar.
Eia Deum laudate, Deum facilemque bonumque,
Larga benignum semper indulgentia.
70
CXIX.
![]()
Beati immaculati in via &c.
Meter: trochaic tetrametersALEPH
O beatos, qui sequuntur orbitam legis Dei!
O beatos, qui monenti sponte parent numini,
Labe puri nec relinquunt lege iussum tramitem,
Quem severitate dura nos tenere praecipis!
O gradum regas labantem sic, monenti ut paream,5
A tuis attenta iussis nusquam ut errent lumina.
Tum ducem canam aequitatis candido in pectore.
Obsequar tibi, obsequentem tu tibi ne desere.BETH
Quid iuventam ne labascat servat aequa ac lex tua?
Hinc ne aberrem, modo laboro, tu laborantem rege.10
Ne vacillet pes, meo tua verba condo pectore.
Rector orbis, aequitatis regulam tuae doce
Me, tui oris verba semper ore mediter ut meo,
Illa longe chariora semper auro ut aestimem.
Illa cogitem, illa secter, illa mirer unice.15
Illa nulla e corde nostro deleant oblivia.GIMEL
Da tuae legi obsequenti vivere, ut propius tui
Conspicer pacti aequitatem, pande mentis lumina.
Inquilinum iussa legis ne tuae celaveris.
Foederum leges tuorum aegra mens desiderat.20
O, tuae legis superbum qui premis fastidium,
Me tuae legis sequacem vindica. Cui divites
Arroganter obloquuntur, iussa quod servem tua,
E tuo sermone vitae quod capessam formulam.DALETH
Aeger animus languet, aegrum recrea verbo tuo.
25
Cordis arcanas latebras prodidi tibi, rudem
Tu doce, praeferque lucem, scita mediter ut tua,
Et cor anxium tui verbi erigas solatio.
Absque fuco fac tuarum scita legum ut diligam.
Recta sector, instituta specto semper ad tua.30
Lex tua animo sculpta inhaeret, spem meam ne desere.
Pande iter tuae aequitatis, te comes laetus sequar.HE
Legum iter monstra tuarum, foedus erudi tuum,
Foedus ut legemque totis imbibam praecordiis,
Cuncta ut instituta recta secter usque semita.35
Sordidis averte curis iussa pectus ad tua,
Flecte lumina, impiae ne vanitates hauriant.
Languidum excita, face ut te timeat animus ac amet.
Libera probro a pudendo me benignus arbiter.
Tua statuta diligentem servet aequitas tua.![]()
40
VAU
Me bonus respice opiferque, foederis memor tui,
Ora claudam ut exprobranti spem tuae fiduciae.
Spes salutis, veritatem ab ore ne tuam eripe.
Semper ut tuis statutis audiens tuto gradu
Ambulem, tua iussa quaero sola. Coram regibus45
Disseram (nec me pudebit) de tuis sermonibus.
Hos amavi, et hos amabo, et obsequens his brachia
Tollam, ut usque et usque volvam hos ore, mente cogitem.ZAIN
Sis memor pacti, columna quae meae fiduciae est,
Quod levat moerentum, et aegrum e fauce mortis eripit.50
Rideant licet superbi, te sequar. Legem tuam
Usque repetam, in rebus arctis hoc erit solatium.
Impios quum legis hostes cerno, totus horreo.
Carmen haec erit mihi, orbem donec hospes hunc colam.
Hanc ut observem tenebrae me silentes admonent,55
Illa mentem cura semper unice exercet meam.HETH
Obsequi tibi mihi una est spes, opes, haereditas.
Ut bonus promissa praestes, unice unum id ambio,
Actiones vitae ut omnes ad tuam componerem
Legem. Ad hanc custodiendam, qua licet, me comparo.60
Impeditus impiorum vinculis hanc cogito.
Huius ergo nocte surgens prosequor te laudibus.
Qui verentur hanc, amicis utor. Hanc, parens bone,
Qui tua benignitate cucta reples, edoce.TETH
Domine, ades, pollicta servo fac benigne appareant,
65
In tua lege aquiescam, me doce legem tuam.
Vix malo coacta leges mens sequi didicit tuas.
Scita, fons benignitatis, tua benigne me doce.
Me superbi criminantur, corde toto ego te sequar.
Iussa me iuvant tua. Illis mens hebescit prosperis,70
Erudisti me malis, ut legi adhaeream tuae,
Haeream ut legi, auri acervis gratiori ingentibus.IOD
Da manu tua creato nosse vim legis tuae.
Me pii laeti obsequentem legibus spectant tuis.
Iusta lex tua est, premis me iure iustus arbiter.75
At libenter audientem iussa me tua recrea.
Tibi libenter obsequentem praeveni clementia.
Servulum tuum prementem comprime arrogantiam.
Me tuae legi obsequentes obsequentem diligant,
Nec ferat tibi obsecundans pura mens infamiam.80
CAPH
Deficit mens spe salutis, spes nec illam deficit.
Lassa languent lumina. Utris corpus instar aridi
Tabuit. Solare promissi in malis memorem tui.
Quis ferendi finis? Hostem quando punies meum?
Mihi tuae legis superbus hostis effodit scrobem.85
Aequa lex, promissa certa sunt tua. Hostes confice
Qui premunt me, quod te in uno collocem fiduciam.
Scita fac ut ad tua omnes actiones dirigam.LAMED
Certa eunt promissa, certa stat tuis verbis fides,
Dum polo stellae micabunt, herba terras vestiet,90
Sempiterno quae recursu legibus parent tuis.
Obruissent me dolores, ni affuisset lex tua,
Lex salubris, nulla nobis tollet hanc oblivio.
Sum tuus, tua instituta diligentes diligo.
Impii mortem parabant scita meditanti tua.![]()
95
Ceteris est finis, illa sola semper permanent.MEM
O tuam quam legem amavi! Semper illam cogito.
Hostibus prudentiorem me meis haec reddidit.
Factus huic fui obsequendo doctior doctoribus. Σ
Huic quod audiam, senecta astutior sum callida,100
Huic ut obsequar malorum flecto gressum a semitis.
Te docente non recedo pauululum a verbis tuis,
Faucibus meis suavi melle suavioribus.
Eruditus his, recedo a semita mendacii.NUN
Sancta lex, velut lucerna, dirigit pedes meos.
105
Obstinavi animum tuis ut obsequar sermonibus.
Obrutum malis, tuorum foederum memor, leva.
Edoce me iussa, et oris hanc bonus cape victimam.
Iussa non reiecta, quamvis undique instarent mala.
Haec nec abiecti impiorum pene clausus retibus.110
Haec voluptas, hoc mihi unum gaudium, haec haereditas.
Hic scopus mihi manebit, vivus aura dum fruar.SAMECH
Diligo legem tuam, sicut malos abominor.
Unica est spes, una verbis in tuis fiducia.
Ut Dei mandata servem, hinc, impii, facessite.115
Me tuo sermone fulci, ne sequar spes irritas.
Te regente salvus usquei ussa diligam tua.
Perfugas calcas tuos, qui vana frustra cogitant.
Legem amo tuam, quod omnes impios extermines.
Corpus horret quum severum cogito te iudicem.120
AIN
Aequa ne me diligentem desere opprimentibus,
Iusta fac amem superbo tutus a ludibrio.
Dum salutem spero, scita specto dum tua, lumina
Lassa languent. Tu benignus edoce servum tua
Placita, legum fac tuarum intelligat mysteria.125
Tempus instat puniendi legis adversarios.
At tuum foedus mihi auro est carius carissimo.
Hoc amo, huc errore misso dirigo vitae ordinem.PHE
Mira rituum tuorum mens colit mysteria.
Verba pectori imperito luminis sunt ianua.130
Faucibus tua verba apertis duco, vitae ut spiritum.
Ceu soles te diligentes, intuere me bonus.
Dirige ad tua verba gressus, tum scelus non opprimet
Me. Tuae legi, impiorum liber a calumnia,
Obsequar. Bonus intuere me, tuam ut legem sequar.135
Si quis hanc spernit, fluunt mihi more rivi lacrimae.SADE
Iustus es creator orbis, iusta iussa sunt tua.
Plena lex est aequitatis, certa verbis veritas.
Rumpor ira, quum scelestis impie contemnitur.
Sermo purus instar ignis, servus hunc amat tuus.140
Impii spernant licebit me, tuam legem sequar.
Iussa stant tua sempiterna meta nullo turbine.
Turbidis mihi illa rebus anxiun cor recreant.
Scire legem da tuum, vitam mihi donaveris.COPH
Corde toto audi vocantem, legi ut obsequar tuae.
145
Invoco, adiuva invocantem, foedus ut colam tuum.
Invoco te mane, verbis in tuis fiducia est.
Nocte vigiles anteverto, verba mediter ut tua.
Me benigne audi, ut soles, et fauce mortis eripe.
Impii me persequuntur, egis expertes tuae.150
Tu propinqua, Domine, iussa cuius omnia iusta sunt.
Iussa firma fine nollo, firma nullo exordio.RES
Adspice afflictum. Leva me, foederis memorem tui,
Foederis memor meam vitam patronus assere.
Impii male interibunt, iussa qui tua negligunt.155
O bonus sine fine, robora, ut soles, vitam meam.
Me prementum multitudo a lege non flectit tua.
Moeret animus intuendo pacta qui spernunt tua.
Tu bonus tua iussa amantem me vicissim recrea.
Cuncta promissa tua nullum fixa norunt terminum.160
SIN
Me premit tyrannis, at cor verba meditatur tua.
Verba gratiora gazis aureis animo meo.
Diligo legem tuam, ceu vanitatem abominor.
Septies tuam aequitatem me canentem lux videt.
Legem amantibus tuam pax multa, nulla offensio.165
Spectat a te mens salutem, nixa promissis tuis.
Mens amat promissiones unice et servat tuas.
Servo tua pacta, ut vicissim tu vitam observas meam.THAU
Invocanti da tuarum scire legum abscondita.
Invocantem libera me, foderis memor tui.170
Te docente praedicabit os tuas laudes, tua
Iussa lingua nuntiabit, iussa longe aequissima.
Dextera tua obsequentem iussibus iuva tuis.
Abs te opem spero, tuarum scita legum diligo.
Sospita me, ut praedicem te, lex iuvabit me tua.175
Me, vagam ut pecudem, require foederis memorem tui.CXX.
![]()
Ad Dominum, cum tribularer &c.
Meter: iambic strophesHinc me obsidebant bella, et hinc calumniae
Livor faces admoverat.
Ad te refugi destitutis omnibus,
Rerum creator optime.
Te voce supplex invocavi, tu meas5
Non lentus audisti preces.
A fraudulentae toxico linguae Deus
Me protege et mendaciis.
O lingua fraudis machinatrix impiae,
Qua spe meum oppugnas caput?
10
Scythae ferocis lingua pestilentior Σ
Tinctis veneno spiculis,
Ignis voracis lingua flammis acrior,
Quum silva flagrat arida. Σ
Heu vita tristis, vita dura et anxia,15
Per invios erratica!
Montes, latrones inter, atque inhospita
Gentis ferae mapalia, Σ
Mens aegra vitae carpitur fastidio,
Hostes quietis accolens,
20
Hostes quietis, blanda quos oratio
Ferociores efficit,
Quos innocentis mentio concordiae
Ad bella saeva exasperat.
CXXI.
![]()
Levavi oculos meos in montes &c.
Meter: strophes consisting of 1 lesser Sapphic + 1 glyconicDum ferox armis inimicus instat,
Ad montes vaga lumina
Proximos circumfero, si quid illinc
Forte appareat auxili.
At mihi caeli Dominus solique5
Certam solus opem feret.
Ille (quid vano trepidans tumultu,
Cor, pulsas mihi pectora?),
Ille sanctorum, mihi crede, custos
Noctes excubat et dies,
10
Victa nec blandi illecebris soporis
Unquam lumina dimovet.
Leniter passis tibi semper alis
Umbrae more supervolat,
Ne cutem solis violentioris15
Urant spicula de die,
Nocte ne lunae nebulosioris
Artus degravet halitus.
Seu domi clausus lateas, latentem
Clausis servat in aedibus,
20
Seu foris pacis obeas amicae,
Seu belli fera munera,
Sospitem e cunctis Dominus periclis
Semper te bonus eruet.
CXXII.
![]()
Laetatus sum in his quae &c.
Meter: four-line stanzas consisting of 3 glyconics catalectic + 1 pherecraticO lux candida, lux mihi
Laeti conscia nuncii,
Iam pleno stata tempora
Reddit circulus anno,
Iam festi revocant dies
5
Augustam Domini ad domum,
Iam sacri pedibus premam
Latus limina templi.
Iam visam Solymae edita
Caelo culmina, et aedium10
Moles nobilium, et suo
Angustam populo urbem,
Urbem, quam procul ultimis
Terrae finibus exciti
Petunt Isacidae, ut Deum15
Placent more parentum,
Iussam caelitus oppidis
Urbem ius dare ceteris,
Et sedem fore Davidis
Cuncta in saecula proli.
20
Mater nobilis urbium,
Semper te bona pax amet,
Et te semper amantibus
Cedant omnia recte.
Semper pax tua moenia
25
Colat, semper in aedibus
Tuis copia dextera
Larga munera fundat.
Dulcis Isacidum domus,
Te pax incola sospitet,30
Sedes numinis, omnia
Succedant tibi fauste.
Ad te levavi, rex pater et Deus,
Ad te levavi lumina, qui procul
Contagio humano remotus
Templa habitas radiata caeli.
Ut servus observat domii manus,
5
Gestus et omnes lumine mobili
Argute ceu nutus acutis
Serva oculis dominae tuetur,
Te nostra spectant, te, Domine et Deus,
Intenta mentis lumina, dum graves10
Iras remittas, servulisque
Des veniam bonus atque pacem.
Iam lenis in nos respice, servulis
Iam parce tandem, parce fidelibus,
Quos hostis insultans superbo
15
Ludificatque premitque vultu.
Contemptus hosti ac opprobrium sumus,
Vitaeque taedet. Ferre animus nequit
Supercili fastum superbi,
Ludibriumque opibus tumentium
20
“Ni faventis affuisset numinis praesentia,”
Dicat Isaci propago, “numinis praesentia
Ni faventis affuisset, quum veniret perditum
Nos superba multitudo, freta stultis viribus,
Forte vivos devorassent, debilesque et pauculos,5
Ira fervidi furoris avida nostri sanguinis
Obruisset instar undae nos procella cladium,
More torrentis nivali ab imbre turgidi, impetus
Nos repente sustulisset, usque ad animam gurgites,
Usque ad animam transiissent gurgites impervii.”10
Sempiterno laus Deo sit, qui suos non tradidit
Dentibus praedam cruentis perfidarum gentium.
Cassibus fractis dolosis sospites evasimus,
Capta veluti iam volucris rete fugit aucupis.
In Deo nostrae salutis spes reposta est unico,15
Qui solum caelumque fecit vi potentis dexterae.CXXV.
![]()
Qui confidunt in Domino &c.
Meter: Alcaic stanzas
Sionis arcem non Aquilo impotens
Saxo sedentem perpetuo quatit,
Nigrantibus non Auster alis
Imbriferas glomerans procellas.
Quicunque vere spem locat in Deo,
5
Non hostis hunc vis, non quatiet dolus,
Si fractus illabatur orbis, Σ
Incolumis fugiet ruinam.
Ut civitatem moenia montium Σ
Sanctam tuentur, sic Dominus suos10
Vi cingit arcana, nec unquam
Praesidio viduos relinquet. Σ
Nec impiorum perpetuo iugo
Sinet piorum progeniem premi,
Ne turpibus contaminetur
15
Flagitiis labefacta mentem.
Ut affluenter fac bona sint bonis,
Ut continenter fac male sit malis,
De calle quos recti illecebris
Impietas male sana flexit.
20
Fac, sancte rerum conditor, ut domum
Beata semper pax colet Iasci,
Tranquilitas secura pulchrae
Exhilaret Solymae colonos.
CXXVI.
![]()
In convertendo Dominus captivitatem Sion &c.
Meter: strophes consisting of 1 dactylic hexameter + 1 iambic trimeterQuum pater omnipotens captam remeare Sionem,
Dulcemque iussit patriam revisere,
Attoniti stupuere animi, necopinaque secum
Metum librantes inter et spem gaudia. Σ
Vixque sibi credunt, veluti qui noctis opacae,5
Sopore pulso, mane versat somnia.
Pro lacrymis redeunt risus, sua gaudia quisque
Sermone celebrat, patrium laudans Deum.
Nec minus attonito stetit ad miracula vultu,
Sic barbarorum turba secum mussitans:
10
“En, pater ille deum quot signa ostendit amoris!
Huius saluti gentis usque ut prospicit!”
Nec falso: nam signa Deus monstravit amoris
Praeclara, nostrae dum saluti prospicit.
Ergo alacres laeto testantur gaudia plausu.15
At tu benigne fac parens ut ceteri
Iam redeant, plenisque viis sic agmen inundet,
Ut aestuosi quum flat Austri spiritus,
Indignata suis cohiberi flumina ripis,
Vaga per agros murmurant licentia.
20
Qui male faecundae commisit semina terrae,
Et corde tristis multa volvit anxio,
Si venit uberior seges imbribus aucta benignis,
Exultat hilari cor metentis gaudio.
Nos quoque longa fugae post taedia, postque labores,25
Laeti arva dulcis patriae revisimus.
Te patrium canimusque Deum, semperque canemus,
Agimusque memores atque agemus gratias.
CXXVII.
![]()
Nisi Dominus aedificaverit domum &c.
Meter: iambic strophesNi coepta Dominis iuverit, frustra struit
Moles superbas aedium.
Ni Dominus urbem servet, incassum excubat
Muris vigil custodia.
Frustra antevertis mane solem, et vespere5
Sero domum reverteris:
Victum labore vix parabis anxio,
Ni Dominus admorit manum.
At ille amicis interim suis dabit
Purum soporem somniis,
10
Domumque dulci prole foetam liberum
Praebebit. Haec haereditas,
Haec illa merces qua beat charos sibi
Rerum ille Dominus omnium.
Non sic timori est dexteram telis gravis15
Bellator hostis hostibus,
Ut quem parentem masculae propaginis
Favor beavit numinis.
O ter beatum et amplius, qui talibus
Pharetram sagittis impleat.
20
Non ad tribunal erubescet iurgia
Procacis adversarii.
CXXVIII.
![]()
Beati omnes qui timent Dominum &c.
Meter: four-line stanzas consisting of 3 glyconics catalectic + 1 pherecratic catalecticFelix o ter et amplius
Quem timor Domini tenet,
Quem non illius a via
Flectit devius error.
Felix et tibi prospere
5
Cedent omnia, nam tuo
Carpes dulcia fercula
Comparata labore.
Instar palmitis uberi
Proventu gravidi, et coma10
Cingentis viridi domum,
Te coniux hilarabit.
Ceu plantaria fertili Σ
Pubescunt oleae solo, Σ
Iucundo tibi liberi15
Cingent agmina mensam.
Quem timor Domini tenet,
Inter talia commoda
Vitae tempora transiget.
At te ex arce Sionis
20
Ditabit Domini manus
Larga, et conspicies bonis
Florentem Solymam, tibi
Donec vita manebit
Prolis adspicies tuae
25
Longa stirpe propaginem,
Festa semper et Isaci
Laetos pace nepotes.
Iure dicat grex bonorum, “mille me molestiis
Factio pressit malorum.” Prima abusque origine
Factio pressit malorum mille me molestiis,
Nec tamen subvertere unquam quivit ullis machinis.
Terga saevis exaravit verberum vibicibus,5
Terga longis secta sulcis, hostis ad fastidium, Σ
Sed parens rerum benignus vincla rupit impia,
Meque nervo liberavit servitutis asperae. Σ
Qui Sionis non amico spectat arces lumine,
Vota semper vana volvat, spes inanes nutriat.10
Marceat, ceu sole marcet herba languens torrido,
Herba summis nata tectis, quae repente corruit
Ante falcis plagam acutae, sicca marcidis comis
Unde nec sinum replevit qui maniplos colligit.
Nec manum messor perustus, prata tondens florea,15
Nec viator ominatus prospera est metentibus
Sic precatus arva laeta, et arva lauta, et roscida.
“Hunc in annum et usque in annos hunc sequentes numinis
Vos favor semper benigni servet, ornet, augeat.”CXXX.
![]()
De profundis clamavi &c.
Meter: fourth Asclepiadean stanzasCurarum rapidis fluctibus obrutus,
Arcanis animi de penetralibus,
Audi verba precantis,
Clamavi, “Pater optime,
“Audi verba, pater, quae tibi supplices
5
Multo cum gemitu fundimus. Applica
Intentam bonus aurem
Tristes ad queremonias.
“Si vindex tetricus facta nefarie
Poenis cuncta velis plectere, quis sibi10
Tam confidit, acerbum
Ut non horreat exitum?
“At tu non furiis tristis es asperis, Σ
Sed largus veniae, et munificus parens,
Ut te iure colamus,
15
Legum et iussa salubria.
“Nam spes polliciti me recreat tui,
Promissique fides fallere nescii,
Et fiducia certa
Mentem sustinet anxiam.
20
“Non sic praecipiti nocte vigil diem
Observat roseum, non roseum vigil
Phoebi sic avet ortum,
Ut flagrat mea mens Deum.”
Securi in Domino figite spem, pii,
25
Non duro veniam supplicibus dare,
Et prompto dare pressis
Duro servitio manum.
Electi generis progeniem gravi
Pressam servitio ex hostibus asseret,30
Et de morte redemptam,
Noxis eximet omnibus. Σ
CXXXI.
![]()
Domine, non exaltatum cor meum &c.
Meter: Anacreontics catalecticSi spiritu impotenti,
Si lumine insolenti
Elatus ambulavi,
Si virium mearum
Fiducia superbus5
Despexerim minores,
Si mentis arrogantis
Sublime vectus alis Σ
Maioria quam liceret
Sperare cogitavi,10
Ni vota temperavi
Modestia salubri,
Nil deprecor rogove,
Nullam recuso poenam.
Qualis puer tenellus15
Vix lacte pulsus unam
Suspirat in parentem,
Hanc spectat, hac ab una
Dependet, ambit unam,
Aeterne rector orbis,20
Te mens mea intuetur
Unum, uni adhaeret, unum
Te vindicem salutis
Agnoscit. O piorum
Propago sancta patrum,25
Una Deum parentum
Spectate, spes in uno
Locate, cuncta ab uno
Sperate, spem nec unquam
Fovebitis caducam.30
CXXXII.
![]()
Memento, Domine, David &c.
Meter: dactylic hexametersDavidis esto memor, genitor, memor esto laborum
Quos tulit in rebus tua iussa secutis egenis.
Ille tibi, Hebraeae gentis Deus unice, votis
Obstrinxit caput et promissis ora reclusit.
“Non aedes prius ingrediar, mollive reponam5
Membra thoro, aut oculis dulcem indulgebo soporem,
Quam fanum inveniam, et sacri fundamina templi
Designem, sanctisque locum dimetiar aris.
Fama licet patriae multum promitteret orae,
Inter saxa tamen silvestribus obsita dumis10
Monstravit Deus ipse locum. Deus ipse perenne
Hic templum, templique sacris sedem innuit aris.
Ergo alacres gratam Domino properemus ad aedam,
Scamna pedum pronis veneremur vultibus, et tu,
Sancte parens, bonus ac placidus cape vota, tuamque15
Laetus adi sedem, neu dedignare penates
Qui memorem aeterni servabunt foederis arcam.
Templa sacerdotes casti tueantur, et omnes
Qui tua rite piis venerantur numina sacris,
Laetita exultent.” Si David pectore puro15
Te coluit, ne Davidicae nunc respue prolis
Dona, tui populi cui frena tenenda dedisti.
Davidi enim quondam (neque iam sententia vertet
Ulla tuam mentem) iurasti: “e stirpe propago
Nata tua solium et sceptrum retinebit avitum.20
Quod si posteritas servet mea foedera, pactis
Si steterit, leges si non temerarit avitas,
Nulla dies solio, vis nulla extrudet avito,
Et natos natorum, et qui nascentur ab illis.
Ipse mihi sedem legi sine fine Sionem,25
Quam colerem. Hic mihi certa quies, hic certa voluptas,
Haec mihi grata domus, caeli indulgentia fruges
Faxo alat, et duros large saturabo colonos.
Templa tuebuntur casti iustique ministri,
Laetitiaque piis perfundam pectora certa,30
Davidicoque novum producam e semine germen,
Quod late in populos fundet sua brachia. Stirpi
Prospiciam serae solium qui illustret avitum,
Claraque per cunctas diffundat lumina terras.
At pudor et turpes maculas infamia spargens35
Hostibus inficiet vultus. Iessaea propago
Florebit, cingetque sacrum diademate crinem,
Transmittetque suam longaeva in saecula famam.”CXXXIII.
![]()
Ecce quam bonum et quam iucundum &c.
Meter: iambic strophesNil charitate mutua fratrum, nihil
Iucundius concordia.
Non aura suavis balsami, quum funditur
Aronis in sacrum caput,
Et imbre laeto proluens barbam et sinus5
Limbum pererrat aureum.
Non ros, tenellae gemmulis argenteis
Pingens Sionis gramina,
Aut verna dulci inebrians uligine Σ
Hermonis intonsi iuga, Σ
10
Fraterna quam pax incolit domum, iuvat
Dominus benigna dextera.
Et opibus auget. Filiorum et filios
Multis propagat saeculis.
CXXXIV.
![]()
Ecce, nunc benedicite Domino &c.
Meter: iambic strophesDomini ministri, nocte qui custodiae
Sancti excubatis atrii,
Laudate Dominum laudibus donec sacro
Nox annuit silentio.
Interque laudes mentibus puris manus5
Caelo supinas tollite,
Et vos beabit Dominus invicem omnibus
Caeli solique commodis,
Dominus Sionem qui tuetur, unicus
Caeli solique conditor.
10
Vos quibus est sacri custodia credita templi,
Ea Deum laudate. Deum celebrate, ministri
Qui sacra assidua vigilatis ad atria cura.
Eia Deum laudate bonum, nomenque beatum
Tollite perpetuo vestro super aethera cantu.5
Quippe Iacobum ultro legit, lectumque dicavit
Hunc sibi, ceu privam patrimoni in saecula sortem. Σ
Nota quidem Domini est immensa potentia, notum
Numen, quippe deos sub se premit altior omnes,
Quos alii stolida placant ceu numina cura.10
Versat enim nutu caelo, terraque, marique,
Aut si quod caecis clausum est penetrale tenebris
Naturae, quodcunque libet. De viscere terrae
Evocat, et liquido suspendit in aere nubes,
Fulguribusque vagis venientes praevenit imbres,15
Deque suis promit ventorum flamina gazis.
Ille hominum primos foetus pecudumque per arva
Divitis Aegypti stravit, regemque superbum,
Et quicunque bibunt septemflua flumina Nili Σ
Terruit ostentis; validis ille oppida muris20
Turrita evertit; numeroso milite cinctos
Cum stirpe extinxit violento funere reges;
Stravit Amorrhaeum valida virtute Seonem, Σ
Quique Basan Ogus magna ditione tenebat,
Regnaque non uni Cananaeia subdita sceptro,25
Arvaque, deiectis nuper viduata tyrannis,
Accepere novos Iacobi e stirpe colonos.
Sancte parens rerum, qui iusto examine nosti
Parcere subiectis et debellare superbos,
Posteritas te sera canet, tua splendida facta30
Nulla unquam ex animis tollent oblivia nostris.
At sibi quae variis finxit simulacra figuris
Vana superstitio, calidis fornacibus aurum
Argentumve liquans, nil sunt nisi ludicra dextrae
Humanae commenta. Illis os vocis inane,35
Lucis egent oculi, surdas sonus advolat aures,
Et patulas frustra nares iucundus odorum
Halitus incursat, calidus non pectora pulsat
Spiritus. O quisquis ludiburia talia fingit
Aut colit, ipse suis similis dis exigat aevum,40
Mentis inops et lucis egens: non aure nec ore
Accipiat reddatve sonos, nec nare sagaci
Sentiat halantes per prata nitentia flores.
Tu vero genus a magno Israele profectum,
Et domus Aronis genitique e sanguine Levi,45
Et quicunque pio rerum venerare parentem
Obsequio, laudate Deum, qui tecta Sionis
Ardua, qui sacrum Solymae bonus incolit aedem.CXXXVI.
![]()
Confitemini Domino quoniam bonus &c.
Meter: strophes consisting of 1 dactylic hexameter + 1 iambic trimeterEia Deum laudate, Deum facilemque bonumque,
Larga benignum semper indulgentia.
Eia Dominum laudate, Deus namque ille deorum est,
Larga benignum semper indulgentia.
Cui domini rerum submittunt sceptra tyranni,5
Larga benignum semper indulgentia.
Qui facit attonito solus miracula mundo,
Larga benignum semper indulgentia.
Qui nitidos mira arte polum convolvit in orbes,
Larga benignum semper indulgentia.
10
Qui liquidis terras emergere iussit ab undis,
Larga benignum semper indulgentia.
Qui vitreo accendit flammantia lumina caelo,
Larga benignum semper indulgentia.
Qui solem auricomum iussit dare iura diei,15
Larga benignum semper indulgentia.
Qui lunam et stallas tenebras distinguere noctis
Iussit, benigna semper indulgentia.
Pignora prima Phari qui fato exstinxit acerbo,
Larga benignum semper indulgentia.
20
Isacidas medio incolumes ex hoste recepit,
Larga benignum semper indulgentia.
Qui rubri Oceani torpentes diffidit undas,
Larga benignum semper indulgentia.
Perque undas fissas sobolem traduxit Abrami,25
Larga benignum semper indulgentia.
Pharonem et Pharios submersit gurgite currus,
Larga benignum semper indulgentia.
Deduxitque suos deserta per avia tutos,
Larga benignum semper indulgentia.
30
Et validos merita prostravit clade tyrannos,
Larga benignum semper indulgentia.
Stravit Amorrhaeum valida virtute Seonem, Σ
Larga benignum semper indulgentia.
Stravit et incassum confisum viribus Ogum,![]()
35
Larga benignum semper indulgentia.
Metatusque novis agrum est utriusque colonis,
Larga benignum semper indulgentia.
Isacidis habitare suis dedit hostica rura,
Larga benignum semper indulgentia.
40
Qui nos in rebus miseros respexit egenis
Larga benignum semper indulgentia.
Avertitque ferum nostris cervicibus hostem,
Larga benignum semper indulgentia.
Qui genti vitam humanae victumque ministrat,45
Larga benignum semper indulgentia.
Astrigeros laudate Deum qui temperat orbes,
Larga benignum semper indulgentia.
CXXXVII.
![]()
Super flumina Babylonis illic sedimus &c.
Meter: elegiac coupletsDum procul a patria moesti Babylonis in oris,
Fluminis ad liquidas forte sedemus aquas
Illa animum subiit species miseranda Sionis,
Et nunquam patrii tecta videndi soli,
Flevimus, et gemitus luctantia verba repressit,5
Inque sinus liquidae decidit imber aquae.
Muta super virides pendebant nablia ramos,
Et salices tacitas sustinuere lyras.
Ecce ferox dominus, Solymae populator opimae,
Exigit in media carmina laeta malis,
10
Qui patriam exilio nobis mutavit acerbo,
Nos iubet ad patrios verba referre modos,
Quale canebamus steterat dum celsa Sionis
Regia, finitimis invidiosa locis.
Siccine divinos Babylon irrideat hymnos?15
Audiat et sanctos terra profana modos?
O Solymae, o adyta et sacri penetralia templi,
Ullane vos animo deleat hora meo?
Comprecor, ante meae capiant me oblivia dextrae,
Nec memor argutae sit mea dextra lyrae.
20
Os mihi destituat vox, arescente palato,
Haereat ad fauces aspera lingua meas,
Prima mihi vestrae nisi sint praeconia laudis,
Hinc nisi laetitiae surgat origo meae.
At tu (quae nostrae insultavit laeta rapinae)25
Gentis Idumaeae tu memor este, pater.
“Diripite, ex imis evertite fundamentis, Σ
Aequaque,” clamabant, “reddite tecta solo.”
Tu quoque crudeles, Babylon, dabis impia poenas,
Et rerum instabiles experiere vices.
30
Felix qui nostris accedet cladibus ultor,
Reddet ad exemplum qui tibi damna tuum.
Felix qui tenero consperget saxa cerebro,
Eripiens gremio pignora cara tuo.
CXXXVIII.
![]()
Confitebor tibi, Domine, in toto corde meo &c.
Meter: three-line stanzas consisting of 1 dactylic hexameter + 1 iambic dimeter + 1 dactylic dimeterPectore te grato Dominumque Deumque fatebor
Coram superbis regibus,
Et tua facta canam.
Ad tua templa oculis, animo ad tua numina spectans,
Nomen celebrabo tuum,
5
Perpetuamque fidem,
Qui promissa novis donis cumulata rependis,
Audis vocantem, robora
Das animo trepido.
Te quacunque patet tellus circumflua ponto
10
Reges fatebuntur Deum,
Quum sine labe fidem
Audierint, ritusque tuos super aethera cantu
Ferent, tuaeque cloriae
Ad iubar attoniti.
15
Nam liquidi quanquam trans ignea moenia mundi
Beatus in te permanes,
Attamen haud humiles
Despicis, elatosque premis. Discrimina mille
Passim mihi circumstrepant,
20
Te duce tutus ero.
Tu valida obsistes dextra furialibus ausis
Qui me lacessunt hostium,
Incolumique dabis
Quod superest, si quid superest. Bonitate perenni, Σ
25
Quo coeperas gradu tuae
Facta tuere manus.
CXXXIX.
![]()
Domine, probasti me et cognovisti me &c.
Meter: iambic strophesMomenta vitae nulla te latent meae, Σ
Rector benigne caelitum.
Seu sedeo, sive surgo, seu quid cogito,
Tu cuncta praesens adspicis.
Lux sive curam, seu quietem nox tulit,5
Curam et quietem temperas.
Nec te minutae voculae fugit sonus,
Quam lingua temere fuderit.
Et os et humeros, totiusque corporis
Sic arte mira fabricam
10
Finxisti, acumen nullum ut humani ingeni
Ratiove possit assequi.
Quonam ergo vultum fugero tuum? Quibus
Clausus latebris occular?
Petamne caelum? Praesto es hic. Ad inferos15
Demergar? Illinc non abes.
Aurora curru me volucri ut deferat
Ad occidentis limitem.
Hic deprehendes me, nec hic tutus tuae
Vitabo fulmen dexterae.
20
Incauta mens si forte secum cogitet,
Nox me tenebris occulet,
Obscura tenebris nostra nox luce est tibi
Meridiana clarior.
Tibi nec tenebrae sunt tenebrae, nec tuae25
Nox ulla providentiae est.
Arcana mentis tu tenes, qui pectoris
Arcana fabricatus es.
Qui me parentis ventre conditum cutis
Tenello amictu involveras.
30
Compago mira corporis nostri tuae
Miraculum est solertiae,
Stupenda cuius opera nec nostra assequi,
Sed nec negare mens potest.
Nam nulla nostri tam minuta est corporis35
Pars ut tuam scientiam
Fugiat, nec ulla claustra pectoris latent
Te conditorem pectoris.
Massae recentis rudia adhuc primordia,
Rudisque massae semina,
40
Ceu scripta haberes, corporisque lineas,
Metum statumque noveras.
Et membra nondum quum forent quid adderent
Dies sciebas singuli.
Haec mente tacita cogitanti mihi stupor45
Torporque sensus alligat,
Animus labascit quum tuae miracula
Perpendo mecum dexterae.
Citius inibo numerum, arenae in littore
Quot volvet aestus corpora,
50
Quamvis ocellis pervigil, nunquam meis
Dulcem soporem indulsero.
O quando perdes impios, rerum parens,
O quando sanguinarios
A me repelles, qui scelesti nomini55
Et numini illudunt tuo?
Te quisquis odit, non ego odi? Non tuos![]()
Hostes habebam pro hostibus?
Odi profecto, nec tuis ex hostibus
Amicus est quisquam mihi.
60
Revolve mentis intimos sinus, Deus,
Latebrasque nostri pectoris.
Nisi hic amorem videris tui, nisi
Animum obsequi nunquam pigrum,
Si par scelestis scelere sum, vitae parem65
Da cum scelestis exitum.
CXL.
![]()
Eripe me, Domine, ab homine malo &c.
Meter: Alcaic stanzasAeterne rerum conditor, a malae
Linguae veneno me bonus assere,
Meamque periuri tuere
Hostis ab insidiis salutem,
Qui fraude tecta bella nefaria
5
Ciet, nec atris mitior anguibus
Vibratque linguam virulentam, et
Ore vomit rabido venenum.
Averte fraudem, et me violentiae
Hostis scelesti subtrahe, qui mea10
Vestigia observat, scrobesque
Obiiciens, laqueosque tendens.
At tu, salutis praesidium meae,
Audi precantum. Tu Dominus mihi
Deusque, tu me liberasti
15
Incolumem crepero e duello.
Idem impiorum nunc bonus irrita
Fac vota, saevam frange superbiam,
Virusque linguae pestilentis
In domini exitium refunde.
20
Deiecta caelo flammea perfidos
Procella fundas praecipiti fuga,
Caecosque propellat profundas
Perpetui in barathri tenebras.
Linguae loquacis perfida vanitas Σ
25
Nunquam quieto deget in otio,
Sed impie dignum patratis
Exitium domino parabit.
At impiorum a vi Dominus suos
Et fraude vindex asserit, ut pii30
Numen Dei praesens potensque
Perpetuo celebrent honore.
CXLI.
![]()
Domine, clamavi ad te, exaudi
Meter: iambic strophesAurem vocanti da, parens, propere, meas
Audi preces salutifer.
Quum verba fundo tristis, et puras manus
Attollo, sic preces meas
Manusque puras respice, ac si thureo Σ5
Odore mane te colam,
Ac si colam te victima et libamine Σ
Sero rubente vespere
Fraeno coerce linguam, ad oris ianuam
Fac excubet custodia.
10
Fac mens sequatur recta, fac in lubricam
Ne flectat erroris viam.
Fac ne scelesto gaudeat coetu, neque
Mensa fruatur impia.
Me malo iustus increpet, me verberet,15
Quam palpet impius, comam Σ
Quam rore nardi spargat. Impii, precor
Et impiorum praesides,
De rupis altae quum ruent specula, sui
Supplicia sceleris ut luant.
20
Tum subeat animum conscium, salubriter Σ
Quod me monentem spreverint.
Sic mortis horror ossium compagines
Mihi laxat, ut caesae iacent
Fagi per arva fissa cuneis fragmina.25
Tu, sancte rector caelitum,
Spes una nobis es salutis, unicum
Agnoscimus te vindicem.
Vitam tuere ab impiorum cassibus,
A fraude quam struunt mihi.
30
Compos salutis impios fac in sua
Cernam ruentes retia.
CXLII.
![]()
Voce mea ad Dominum clamavi &c.
Meter: strophes consisting of 1 lesser Sapphic + 1 glyconicInvoco supplex Dominum, manusque
Tendo ad sidera supplices.
Mentis huic pando lacrimas, querelis
Imploro miseris opem.
Pectus afflictum dolor obruebat,5
Quamvis, rex bone caelitum,
Puriter vitae mihi tu peractae
Esses arbiter optimus.
Quum domo gressum tamen efferebam,
Tendebant mihi retia.
10
Nec mihi notus, nec amicus usquam,
Quo lumina verteram;
Exitus nusquam, fuga nulla, nemo
Qui me sospite plauderet.
Ergo te, rerum pater, invocavi,15
Unum praesidium in malis,
Tu meae vires, mea spes opesque,
Dum sedes hominum colo. Σ
Da meis aurem facilem querelis,
Fracti cladibus ultimis
20
Assere a saevi manibus tyranni,
Qui me fortior opprimit.
Carceris vitam rape de tenebris,
Ut te laudibus efferam,
Teque conventus celebret piorum,25
Promptum ferre piis opem.
CXLIII.
![]()
Domine, exaudi orationem meam &c.
Meter: four-line stanzas consisting of greater Alcaics
Audi vocantem rebus in asperis,
Et lenis aurem da precibus meis,
Rerum creator, quaque soles fide
Et aequitate ex hostibus eripe.
Iuris severi ne trutina meam
5
Expende vitam. Nemo hominum innocens
Sic est, tribunal possit ut ad tuum
Se profiteri crimine liberum.
En hostis atrox imminet, et premit
Stratum. Tenebris tristibus abditus,10
Et lucis exsors dego, velut specu Σ
Quos in sepulchri mors fera condidit.
Mens paene curis obruta volvere
Priora coepit tempora, quum patres,
Spes quos fovebat prasidii tui,15
De fauce lethi saepe revelleres.
Hac recreatus rursus imagine,
Imploro supplex auxilium tuum.
Intenta mens te respicit, arida
Tellus ut imbres sub cane torrido. Σ20
Non lentus audi, nam mihi spiritus
Vix fessa pulsat pectora. Si tui
Avertis oris lumen amabile,
Mors atra siccis faucibus imminet.
Spe mens labores auxilii tui
25
Fert. Spectat unum te, pater optime.
Audi precantem lenis, et exitum
Iamiam obruturis pande periculis.
Ab hoste saevo protege me, meae
Custos salutis. Prava repellere30
Mentem manumque, et recta capessere
Doce, unicum te qui veneror Deum.
Arcana fac vis numinis ut tui
Per plana gressum dirigat, ut tua
Mandata secter, neu male credulum35
Error malorum vertat in orbitam.
Ut nulla numen non celebret tuum
Et aequitatem natio, recrea
Me destitutum praesidio, et malis
Hostis scelesti libera ab artibus.40
Favoris umbra me solita tege,
Et, qui me acerbis usque doloribus
Affligit, hostem perde nefarium,
Servumque serva perpetuo tuum.CXLIV.
![]()
Benedictus Dominus meus &c.
Meter: fourth Asclepiadean stanzasQuo te, rex hominum, carmine prosequar?
Qui firmas animum robore, qui manum
Et bellare doces et dubii regis
Per discrimina praelii.
Quod vivo et valeo, tutus et hostium
5
A fraude, eximia fulgeo gloria,
Quod late validis impero gentibus,
Totum muneris id tui est.
O rerum genitor, quantulus est homo,
Hac quem prosequeris munificentia,10
Et curas patria sollicitudine!
Figmentum fragilis luti,
Quo nec bulla levis vanior est, neque
Quae mentes agitant somnia turbidas,
Nec serum fugiens umbra crepusculum,15
Nec fumi volucris vapor.
Caeli pande fores, rex bone caelitum,
Ac de sidereis labere sedibus.
Montes nube operi, per liquidi aeris
Campos fulgura traiice.
20
Turbatos trepida sparge fuga impios,
Et sparsos iaculis perde sequacibus, Σ
Porrectaque manu me, pater optime,
Saevis eripe fluctibus.
Hostis pelle malam vim bonus impii.
25
Linguae vaniloquae reprime toxica,
Assuetaeque dolis pestiferis manus
Vires contere viribus.
Ut te nostra novo carmine barbitos
Dicat, subsidio qui recreas tuo30
Reges, qui gravibus saepe periculis
Vitam Davidis eripis
Hostis pelle malam vim bonus impii.
Linguae vaniloquae reprime toxica,
Assuetaeque dolis pestiferis manus35
Vires contere viribus.
Natorum soboles crescat, ut ubere
Surgit silva solo laurea. Virgines
Cultu sic niteant, ut laquearibus Σ
Templorum tholus aureis. Σ
40
Stipentur gravidis horrea frugibus,
Pleno cuncta penu copia suggerat.
Foecundi pecoris non capiant greges
Latis pascua saltibus.
Pingues plaustra boves et nitidi trahant,
45
Nec tristi resonent compita classico,
Nec fletu plateae, nec furor hosticus
Clausis affremat oppidis.
Felicem populum, inter bona talia
Qui vitam in tacito transigit otio.50
Felicem populum ter quater, omnium
Cui rerum pater est Deus.
CXLV.
![]()
Exaltabo te, Deus meus rex &c.
Meter: three-line stanzas consisting of 1 dactylic hexameter + 1 dactylic dimeter + 1 iambic dimeterTe regem Dominumque canam, dum lucida volvet
Lucidus astra polus,
Et unicum colam Deum.
Luce canam te, nocte canam te. Nulla carebit
Laudibus hora tuis,
5
Rerum creator et salus.
Magne parens, nullo cui clausa potentia fine est,
Saecula cuncta tuas
Laudes sonabunt, et patres
Longaevi tua facta canent, seraque nepotum
10
Per seriem soboli
Prodent, nec aetas gloriam
Nesciet ulla tuam. Mirandaque facta decusque
Ille memor referet,
Hic magnitudinem canet,
15
Ille bonum feret et iustum, et placabilis irae
Et veniae facilem, et
Larga benignum dextera,
Totque inter decora, et laudum praeconia nullo
Emoritura die,
20
Nil clarius clementia.
Ergo, parens rerum, stellantis machina caeli
Cuncta suo gremio
Complexa praedicat tuum
Robur, et intacti scelerum contage nefanda Σ
25
Te celebrant alacres,
Tui vires imperi
Per populos late vulgant, ne nescia sceptri
Terra sit ulla tui,
Et gloriae et potentiae.
30
Imperium sine fine tibi, nec legibus aevi
Subdita sceptra tenes,
Aut clausa metis temporum.
Tu lapsos rursum attollis, firmasque labantes,
Incolumesque foves
35
Vitae beatae commodis.
Te volucrum pecudumque genus, te saeva ferarum Σ
Saecula respiciunt
Unum, suoque tempore
Accipiunt victum. Tu dextram pandis, et omne
40
De locuplete penu
Animal benigne recreas.
Quicquid agis, iuste et sancte agis. Impiger aurem
Supplicibus facilem
Praebes, opisque compotes Σ
45
Dimittis puro qui pectore cunque precantur, Σ
Auxlioque piis
Praesens es, et periculis
Eruis e cunctis qui te venerantur amantque,
Cumque suo scelere
50
A stirpe vellis impios.
Ergo omnes te iure canent, nomenque tacebit
Natio nulla tuum
In saeculorum saecula.
CXLVI.
![]()
Lauda, anima mea, Dominum &c.
Meter: Alcaic stanzasTe, magne rerum conditor, et tuas
Sonabo laudes, factaque posteris
Miranda prodam, dum recurret
Per calidos mihi sanguis artus.
Securitatem ne stabilem tibi
5
Promitte, regum praesidio, neque
De stirpe mortali et caduca
Pone tibi columen salutis.
Ut membra liquit spiritus, in suam
Terrena moles terram abit, et diu10
Consulta vanescunt, et auras
Irrita per vacuas feruntur.
O ter beatum, quem Deus aetheris
Fido tuetur praesidio, suas
Qui spes opesque omnes in uno
15
Constituit Domino Deoque,
Qui terram et aequor condidit et polum,
Et quicquid aequor terra continet
Polusque, qui promissa praestat
Perpetuo stabilis tenore.
20
Qui nec tyranni vi sinit opprimi
Infirmiorem, aut esurie premi, Σ
Qui carcerum exemptos tenebris
Compedibus levat innocentes.
Qu nocte pulsa luminis aurei
25
Caecis refundit luminibus iubar,
Gressusque firmat claudicantes,
Iustitiamque amat aequus aequam.
Cura fideli qui fovet advenam,
Orbae marito qui viduae favet,30
Orbos puellos qui tuetur,
Et scelerum labefactat artes.
Rex ergo habenas imperii tuus,
Sion, tenebit, sidera dum polum
Pingent, et obliquum per orbem
35
Sol rutilos agitabit axes.
CXLVII.
![]()
Laudate Dominum, quoniam
Meter: strophes consisting of 1 dactylic hexameter + 1 iambic trimeterEia, Deum laudate, Deo date carmina digna.
Certa erudito dignus ille est carmine
Qui Solymam instaurat rursus, passimque per orbem
Sparsos reducit exules Abrimadas;
Qui fractos animi levat, et corda anxia lenit, Σ5
Mulcet dolores, mitigatque vulnera;
Qui numerat tacito labentia sidera mundo,
Suisque quaeque nuncupat vocabulis;
Magna Dei virtus, immensa potentia, nulla
Quam lingua fari possit, aut mens cogitet;
10
Qui mite ingenium fovet, allevat, auget honore,
Humique sternit impiam superbiam;
Eia Deum cantate, Deo persolvite grates,
Grato benignum canite patrem barbito;
Qui caelum obnubit tenebris, terram rigat imbre,15
Montesque laeto vestit altos gramine;
Qui pecudum genti larga dat pabula dextra,
Corvoque victum se roganti sufficit;
Quem neque magnanimum delectat robur equorum,
Nec vis ferocis aut lacertus militis,
20
Sed pietas animi simplex, et in illius una
Quae spem salutis collocet clementia.
Eia, Dei laudes Solymaeae pangite turres,
Benignitatem mons Sionis praedica,
Qui portarum aditus claustris firmavit ahenis, Σ25
Civesque cunctis commodis auxit tuos;
Qui te pace beat laeta, et defendit ab hoste,
Et messe flava tritici campos tegit;
Cuius ad imperium fundit sua munera tellus,
Natura cuius prompta paret iussibus.
30
Qui nivibus celsos operit, ceu vellere, montes,
Densas pruinas cineris instar deiicit,
Et glacie lapsus solidarum fraenat aquarum, Σ
Cuius rigorem quis feret mortalium?
Quum libuit, molles glacies tabescit in undas,35
Adspirat aura mitior, rivi fluunt,
Ostenditque suam per signa illustria mentem,
Legesque Abrami tradidit nepotibus.
Non ita se populis aliis monstravit amicum,
Qui scita legum nesciunt caelestium.
40
CXLVIII.
![]()
Laudate Dominum de caelis &c.
Meter: four-line stanzas of iambic dimeters
Laudate Dominum caelitum,
Chori beati, qui procul
Contagio mortalium
Templa aetheris tuemini.
Laudate Dominum, quos sibi
5
Adesse iussit angelos,
Laudate Dominum exercitus
Parere prompti iussibus.
Laudate Dominum, qui diem
Sol, luna noctem illuminat,![]()
10
Laudate Dominum, lucidis
Stellae decorae flammulis.
Laudate eum rotatiles Σ
Tot orbium compagines,
Et unda longe celsior15
Campis nitentis aeris.
Huic cuncta laudes dicite,
Numenque cuncta pangite,
Quod cuncta nutu condidit,
Et cuncta nutu sustinet,20
Fixitque firmo cardine,
Ne vi senectae corruant,
Certisque vinxit legibus,
Quas transgredi non audeant.
Laudate Dominum, sub specus
25
Terrae dracones abditi,
Et vasta cete, qua sinus Σ
Ponti repostos finditis. Σ
Ignes, nives, et grandines,
Vaporque, et aurae spiritus,30
Ad iussa Domini mobiles
Circumrotantes turbines,
Colles feraces, et feri
Montes, et omnes arbores,
Seu montibus rigescitis,35
Seu cultibus mansuescitis,
Mites feraeque bestiae,
Humique lente reptiles,
Et quae liquentes aeris
Campos volando carpitis,40
Reges et orbis praesides,
Et nationes liberae,
Et pauperi plebeculae,
Qui ius ab alto dicitis,
Et vos, iuventa florea
45
Laeti puelli et virgines,
Senesque vitae in ultimo
Iamiam exituri limine,
Laudate Dominum. Numini
Sit eius uni gloria,50
Unumque noscat omnium
Caelum solumque principem.
Hunc omne in aevum laudibus
Propago tollat Isaci,
Sibi dictam qui bonis55
Gentem beavit omnibus.CXLIX.
![]()
Cantate Domino canticum novum &c,
Meter: four-line stanzas of iambic dimeters
Cantate Domino canticum
Novum, sonet laus illius
Coetus per omnes qui sacris
Non se profanis polluunt.
Oblectet Isaci genus
5
Auctore se suo, suo
Regi Sionis arduae
Congratulentur filiae. Σ
Nomen celebrent illius
Laetis choris et tympanis,10
Eiusque laudes accinant
Blande canoro pectine. Σ
Gentem bonus parens suum
Amore sancto amplectitur,
Mitemque mansuetudinem15
Firmat salute immobili,
Coetus piorum ut gestiant
Foris paratu splendido,
Domique secum clanculum
Laetenter in cubilibus.20
In ore, rerum praesidis
Laus continenter personet,
Utrinque acuti in dexteris
Vibrentur enses vindices.
In se ferarum ut gentium
25
Crudelitatem vindicent,
Et in futurum iras, minas,
Superbiamque comprimant.
Reges suorum ut hostium
30
Arctis catenis alligent,
Et ferreis coerceant
Vinclis feroces principes,
Poenas secundum caelitus
Praescripta ab iis ut exigant,35
Et laus piorum pervolet
Omnes per orbis cardines.CL.
![]()
Laudate Dominum in sanctis eius
Meter: four-line stanzas of iambic dimeters
Laudate Dominum, lucidum
Templum colentem siderum,
Qui vi suae potentiae
Firmavit orbis cardines.
Laudate Dominum fortiter
5
Ubique gestis inclytum,
Laudate magnitudinem
Captum supra mortalium.
Laudate Dominum bellicae
Claris tubae clangoribus,10
Laudate Dominum nabliis, Σ
Lyrisque blande garrulis.
Laudate Dominum tympanis,
Chorique festi cantibus,
Laudate Dominum fidibus, et15
Sonore dulci tibiae. Σ
Laudate eum tinnitibus
Laetis canori cymbali. Σ
Hunc cuncta laudent, quae trahunt
Vitalis aurae spiritum.20
Finis